Центральноазиатский журнал междисциплинарных исследований и исследований в области управления

NOWELLA ŽANRYNYŇ AÝRATYNLYKLARY WE ÖSÜŞI

Awazbek Haýtbaýew — 2026-03-09

Bu makalada nowella žanrynyň gelip çykyşy, onuň edebi aýratynlyklary hem-de beýleki kyssa görnüşlerinden tapawutly taraplary seljerilýär. Şeýle-de nowellanyň taryhy ösüş basgançaklary, nusgawy wekilleri we dünýä edebiýatyndaky orny ylmy taýdan düşündirilýär. Žanryň gurluş aýratynlyklaryna hem-de çeperçilik ýörelgelerine aýratyn üns berilýär.

FUQAROLAR PLASTIK KARTALARI KIBERXAVFSIZLIGINI TA’MINLASH TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH

SITORA XO‘JAXONOVA — 2026-03-09

Mazkur maqolada fuqarolarning plastik kartalari bilan bog‘liq kiberxavfsizlik muammolari chuqur tahlil qilinadi hamda raqamli iqtisodiyot sharoitida moliyaviy operatsiyalar xavfsizligini ta’minlash masalalari yoritiladi. So‘nggi yillarda naqd pulsiz hisob-kitob tizimining kengayishi, onlayn to‘lovlar hajmining ortishi va mobil bank xizmatlarining ommalashuvi plastik kartalar orqali amalga oshiriladigan operatsiyalar sonini keskin oshirdi. Bu esa o‘z navbatida soxta internet sahifalari orqali ma’lumotlarni qo‘lga kiritish, bankomat qurilmalari yordamida karta ma’lumotlarini yashirin nusxalash, zararli dasturlar orqali ma’lumot o‘g‘irlash hamda ijtimoiy muhandislik kabi kiberjinoyat turlarining ko‘payishiga olib kelmoqda. Maqolada plastik kartalar xavfsizligiga tahdid soluvchi asosiy omillar, ularning kelib chiqish sabablari va iqtisodiy oqibatlari ilmiy asosda o‘rganiladi. Shuningdek, bank tizimida qo‘llanilayotgan mavjud himoya mexanizmlari – bir martalik parollar, uch bosqichli xavfsizlik texnologiyasi, biometrik autentifikatsiya, tranzaksiyalar monitoringi tizimlari – samaradorligi tahlil qilinadi. Maqolada kiberxavfsizlikni ta’minlash tizimini takomillashtirish bo‘yicha amaliy taklif va tavsiyalar berilgan. Jumladan, ko‘p bosqichli autentifikatsiya tizimini keng joriy etish, sun’iy intellekt asosida shubhali operatsiyalarni aniqlash mexanizmlarini rivojlantirish, real vaqt rejimida xavflarni monitoring qilish, bank va davlat organlari o‘rtasida axborot almashinuvini kuchaytirish hamda fuqarolarning kiberxavfsizlik bo‘yicha moliyaviy savodxonligini oshirish zarurligi asoslab beriladi.

«РАҚАМЛИ ТРАНСФОРМАЦИЯ ДАВРИДА ҲУҚУҚБУЗАРЛИКЛАР ПРОФИЛАКТИКАСИ: ҚОНУНЧИЛИКНИ РАҚАМЛИ ТЕХНОЛОГИЯЛАР (AI ва Big Data) КОНТЕКСТИДА ТАКОМИЛЛАШТИРИШ»

Ҳамдам Бабаханов — 2026-03-09

Ушбу мақолада жиноятчиликнинг рақамли маконга трансформация бўлиши ҳамда оммавий маълумотлар чиқиб кетиши шароитида ҳуқуқбузарликлар профилактикаси тизимини такомиллаштириш масалалари таҳлил қилинади. Мақолада Ўзбекистон Республикасининг «Ҳуқуқбузарликлар профилактикаси тўғрисида»ги Қонуни янги таҳририга «киберпрофилактика» тушунчасини киритиш, шунингдек сунъий интеллект ва катта ҳажмли маълумотлар (Big Data) технологияларидан фойдаланишнинг ҳуқуқий асосларини шакллантиришга доир таклифлар илмий жиҳатдан асослаб берилган. Халқаро тажрибанинг қиёсий таҳлили асосида рақамли муҳитда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ваколатларини кенгайтириш, тизимли виктимликка қарши профилактика механизмларини жорий этиш ҳамда якка тартибдаги профилактика чораларига ижтимоий-психологик коррекция элементларини интеграция қилиш зарурати асосланади. Тадқиқот натижалари қонун ижодкорлиги ва ҳуқуқни қўллаш амалиётида фойдаланиш учун мўлжалланган.

ВЛИЯНИЕ ИНТЕРНЕТ-ТЕХНОЛОГИЙ НА ПЕДАГОГИЧЕСКУЮ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ

Юлдузхон Тошматова — 2026-03-12

В статье рассматривается влияние интернет-технологий на педагогическую деятельность в условиях цифровизации образования. Анализируются возможности использования онлайн-платформ, электронных образовательных ресурсов и интерактивных инструментов в процессе обучения. Особое внимание уделяется изменению роли преподавателя, который выступает не только источником знаний, но и организатором цифровой образовательной среды. Отмечается, что применение интернет-технологий способствует повышению доступности информации, развитию самостоятельности учащихся и расширению форм взаимодействия между преподавателем и обучающимися. Вместе с тем рассматриваются и возможные трудности, связанные с цифровой грамотностью, информационной перегрузкой и необходимостью методически грамотного внедрения технологий. Сделан вывод о том, что эффективное использование интернет-технологий повышает качество образовательного процесса и способствует формированию современных компетенций обучающихся.

ALEXANDER FAYNBERG SHE’RIYATIDA BADIIY TAFAKKUR VA POETIK INDIVIDUAL USLUB.

Jasmina Abdishukurova — 2026-03-12

Ushbu maqolada Alexander Faynberg she’riyatida badiiy tafakkur va poetik individual uslub masalalari tahlil qilinadi. Shoir lirikasida badiiy tasvir vositalari, obrazlar tizimi, falsafiy mushohada va lirik ohang orqali o‘ziga xos poetik dunyoqarash shakllangani ko‘rsatib beriladi. Tadqiqot jarayonida Faynberg she’riyati estetik jihatdan sodda, ammo chuqur ma’noli badiiy ifodalar, metaforik tasvirlar va emotsional ohang orqali ajralib turishi tahlil qilinadi. Maqolada shoirning individual uslubi zamonaviy she’riyatdagi poetik tafakkur rivojiga qo‘shgan hissasi nuqtayi nazaridan yoritiladi.

ALEKSANDR FAYNBERG IJODIDA SHAHAR, TABIAT VA FALSAFIY QARASHLAR TAHLILI HAMDA SHOIR ADABIY MEROSINING YOSHLAR TAFAKKURIGA TA’SIRI

Jasmina Abdishukurova — 2026-03-12

Aleksandr Faynberg (1939–2009) XX asrning mashhur shoirlaridan biri bo‘lib, uning ijodi o‘z davrining va zamonaviy Toshkentning ruhini she’riy ifodada mujassamlashtiradi (Mirag’zamova, 2025). Shoirning asarlari nafaqat shahar manzaralarini, balki inson ruhining murakkab qatlamlarini ham aks ettiradi. Faynberg she’riyati tabiat va shahar, insoniylik va falsafiy mushohadalarni uyg‘unlashtirgan noyob adabiy meros hisoblanadi. Aleksandr Faynberg o’zining farqli uslubi orqali tabiat va insoniy kechinmalarni she’rlarida tasvirlab bergan iste’dodli shoirdir (Saparbayeva, 2025). Ushbu maqolada Faynberg she’riyatidagi shahar motivlari, insoniy va falsafiy qatlamlar, shuningdek, uning ijodining bugungi yoshlar tafakkuridagi o‘rni ilmiy tahlil qilinadi.

TAʼLIM YOʻNALISHLARI BOʻYICHA OLIY MAʼLUMOTGA EGA BOʻLGAN YOSH MUTAXASSISLARGA BOʻLGAN TALAB VA EHTIYOJNI BASHORATLASH

Umida Atasheva — 2026-03-12

Mazkur maqolada zamonaviy mehnat bozori sharoitida oliy maʼlumotga ega bo‘lgan yosh mutaxassislarga bo‘lgan talabni bashoratlashning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilinadi. Global iqtisodiy integratsiya, texnologik rivojlanish hamda raqamli iqtisodiyot sharoitida mehnat bozori talablari tez o‘zgarib borayotgani taʼlim tizimidan mutaxassislar tayyorlashning yangi yondashuvlarini talab etmoqda. Tadqiqotda mehnat bozori ehtiyojlari va oliy taʼlim tizimi o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik, ish beruvchilar tomonidan qo‘yilayotgan malaka talablari hamda istiqbolli taʼlim yo‘nalishlari aniqlanadi. Shuningdek, yosh mutaxassislarga bo‘lgan talabni prognoz qilishda statistik tahlil, iqtisodiy modellashtirish va mehnat bozori monitoringi usullarining ahamiyati asoslab beriladi. Tadqiqot natijalari oliy taʼlim muassasalarida kadrlar tayyorlash tizimini mehnat bozori talablariga moslashtirish zarurligini ko‘rsatadi.

ПСИХОЛОГО-ПЕДАГОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ ИНФОРМАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В НАЧАЛЬНОМ ОБРАЗОВАНИИ

Нигора Акбарова — 2026-03-12

ПСИХОЛОГО-ПЕДАГОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ ИНФОРМАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В НАЧАЛЬНОМ ОБРАЗОВАНИИ

В статье рассматриваются психолого-педагогические особенности применения информационных технологий в начальном образовании. Анализируется влияние цифровых инструментов на познавательную активность, мотивацию и когнитивное развитие младших школьников. Особое внимание уделяется возрастным и психологическим особенностям учащихся начальных классов, которые необходимо учитывать при использовании электронных образовательных ресурсов и интерактивных платформ. Отмечается, что грамотная интеграция информационных технологий способствует развитию интереса к обучению, формированию самостоятельности и улучшению восприятия учебного материала. Вместе с тем подчеркивается необходимость педагогического контроля и методически обоснованного использования цифровых средств обучения. Сделан вывод о том, что эффективное применение информационных технологий возможно только при учёте психологических особенностей младших школьников и правильной организации образовательного процесса.

SOCIAL SITUATION OF FERGANA EDUCATIONAL SECTOR WORKERS

Gulnorakhon Mamajonova — 2026-03-12

During this period, the recognition of the creation of a single "Soviet culture", embodying the culture of all national republics and nations, determined the further direction of the spirituality of all peoples united in the USSR. During this period, freedom and democracy, which were inherent in culture and were an important factor for its development, were completely destroyed. Culture, especially the "development" of national culture, was put into a special mold. Any work that did not meet political dimensions, communist criteria, was destroyed, and its author was "shunned" as a person unsuitable for society

UAZ PATRIOT HAMDA UAZ PIKAP AVTOMOBILLARINING YARATILISH TARIXI VA AHAMIYATI

A.I. NAZAROV — 2026-03-13

Ushbu ilmiy maqolada Rossiya avtomobilsozlik sanoatining muhim namunasi xisoblangan “UAZ Patriot” va “UAZ Pikap” avtomobillarining yaratilish tarixi, konstruktiv xususiyatlari va rivojlanish bosqichlari taxlil qilingan. Maqolada ushbu modellarning ishlab chiqilish jarayoni, texnik takomillashuv bosqichlari, bozor talablariga moslashuvi xamda zamonaviy modernizatsiya ishlari ilmiy-nazariy jixatdan yoritilgan. Tadqiqot natijalari mazkur avtomobillarning yo‘lsiz xududlarda samarali foydalanis

EFFECTIVE METHODS FOR OVERCOMING SPEAKING ANXIETY IN FOREIGN LANGUAGE EDUCATION

Sabina Akmalova — 2026-03-13

This article examines the problem of speaking anxiety that frequently occurs among learners in the process of foreign language education. Speaking anxiety is considered one of the major psychological barriers that negatively affect students’ oral communication performance in a foreign language. The study analyzes the primary causes of speaking anxiety, its impact on language learning, and the most effective pedagogical strategies for reducing this problem. In addition, the article highlights the importance of communicative approaches, interactive classroom activities, supportive learning environments, and modern educational technologies in overcoming speaking anxiety. The findings of the research demonstrate that the application of appropriate teaching methods and the creation of a positive learning environment can significantly increase learners’ confidence and improve their speaking performance.

ЭВРИСТИЧЕСКИЕ ТЕХНОЛОГИИ В РАЗВИТИИ ПОЗНАВАТЕЛЬНОЙ АКТИВНОСТИ УЧАЩИХСЯ ПРИ ИЗУЧЕНИИ ГЕОМЕТРИИ В НАЧАЛЬНОЙ ШКОЛЕ

Нилюфар Хамедова — 2026-03-13

В статье рассматриваются теоретико-методологические основы применения эвристических технологий в процессе изучения геометрического компонента в начальном образовании. Цель исследования заключается в выявлении педагогических возможностей эвристических методов для активизации познавательной деятельности младших школьников. В работе анализируются современные научные подходы к организации эвристического обучения, раскрываются психолого-педагогические условия формирования когнитивной активности учащихся. Особое внимание уделяется интеграции эвристического и этноматематического подходов в контексте реализации Национальной учебной программы Республики Узбекистан. Предложены методические решения, направленные на развитие пространственного мышления, креативности и функцион

BO'LAJAK MUTAXASSISLARNI MUSTAQIL TA'LIM ORQALI DIDAKTIK KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH METODIKASI

Madina Temirova — 2026-03-13

Mazkur maqolada oliy ta’lim tizimida bo‘lajak mutaxassislarning didaktik kompetensiyasini rivojlantirishda mustaqil ta’limning o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Zamonaviy ta’lim jarayonida kompetensiyaga asoslangan yondashuv keng qo‘llanilayotganligi sababli, talabalarni mustaqil o‘rganishga yo‘naltirish muhim pedagogik vazifalardan biri hisoblanadi. Tadqiqotda didaktik kompetensiya tushunchasining mazmuni, uning tarkibiy qismlari hamda mustaqil ta’lim jarayonida shakllanish mexanizmlari ilmiy adabiyotlar asosida o‘rganilgan. Shuningdek, oliy ta’lim muassasalarida mustaqil ta’limni samarali tashkil etish orqali bo‘lajak mutaxassislarning pedagogik va didaktik ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasi tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, mustaqil ta’lim faoliyati talabalarni mustaqil fikrlashga, muammolarni tahlil qilishga hamda pedago

АВТОТРАНСПОРТ ВОСИТАЛАРИДАН ЎҒИРЛИК СОДИР ЭТИЛГАН ҲОЛЛАРДА ҲОДИСА ЖОЙИНИ КЎЗДАН КЕЧИРИШ ТАКТИКАСИ

Азамат Таджиев — 2026-03-17

Мазкур мақолада автотранспорт воситаларидан ўғирлик содир этилган ҳолларда ҳодиса жойини кўздан кечириш тактикаси таҳлил қилинган. Муаллиф томонидан мазкур турдаги жиноятларни тергов қилишда ҳодиса жойини кўздан кечиришнинг аҳамияти, уни ташкил этиш ва ўтказишнинг тактик жиҳатлари ёритилган. Шунингдек, тергов-тезкор гуруҳининг ўзаро ҳамкорлиги, криминалистик изларни аниқлаш ва ашёвий далилларни қайд этиш масалалари кўриб чиқилган. Ҳодиса жойини самарали кўздан кечириш жиноят ҳолатларини аниқлаш ва уни фош этишда муҳим аҳамият касб этиши асослаб берилган.

MAHALLIY BRENDLAR VA ISTE’MOLCHILARNING EKOLOGIK ONGIGA TA’SIRI

Javlonbek Javlonbek — 2026-03-17

Ushbu maqolada mahalliy brendlarning iste’molchilarning ekologik ongiga ta’siri tahlil qilingan. Ijtimoiy so‘rovlar va bozor tadqiqotlari orqali, mahalliy brendlarning barqarorlik va ekologik masalalarga bo‘lgan e’tiborining iste’molchilarning xarid qilish qarorlariga qanday ta’sir ko‘rsatishi o‘rganildi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, mahalliy brendlarning ekologik mas’uliyatni oshirishga qaratilgan faoliyatlari iste’molchilarda ekologik ongni rivojlantirishga yordam beradi va ular orasida brendga bo‘lgan ishonch va sodiqlikni mustahkamlaydi. Mazkur tadqiqot mahalliy ishlab chiqaruvchilar va siyosatchilar uchun ekologik ongni oshirish hamda raqobatbardosh mahsulotlar yaratishda muhim ahamiyatga ega.

НАЛОГОВЫЙ РЕЖИМ ДЛЯ ИНДИВИДУАЛЬНЫХ ПРЕДПРИНИМАТЕЛЕЙ В УЗБЕКИСТАНЕ: НОВЫЕ ИЗМЕНЕНИЯ 2026 ГОДА

Бехруз Шерматов — 2026-03-18

В статье рассматриваются изменения налогового режима для индивидуальных предпринимателей, вступившие в силу в 2026 году в Узбекистан. Основное внимание уделяется введению льготной ставки налога с оборота в размере 1% для предпринимателей с годовым доходом до 1 млрд сумов. В работе анализируются особенности нового налогового режима, его влияние на развитие малого бизнеса, а также проводится сравнительный SWOT-анализ старой и новой систем налогообложения.

YOSHLAR TADBIRKORLIGI VA MIKROQARZLAR SAMARADORLIGI

Nursaidbek Qodirov — 2026-03-18

Ushbu maqolada yoshlar tadbirkorligining rivojlanishida mikroqarzlarning roli va samaradorligi tahlil qilinadi. Yosh tadbirkorlarning moliyaviy imkoniyatlarini kengaytirish, ularning biznes loyihalarini qo'llab-quvvatlash orqali iqtisodiyotning barqaror o'sishiga ta'sir ko'rsatish masalalari ko'rib chiqilgan. Mikromoliyalashtirish institutlarining yoshlar tadbirkorligi sohasidagi faoliyati, kredit resurslarining taqsimlanishi va ularning biznes samaradorligiga ta'siri o'rganilgan. Tadqiqot natijalari yoshlar tadbirkorligini rag'batlantirishda mikroqarzlarning ahamiyatini tasdiqlab, ushbu sohaga oid siyosat va amaliy chora-tadbirlarni takomillashtirish bo'yicha tavsiyalar beradi.

O‘ZBEKISTON VA GERMANIYA O‘RTASIDAGI HAMKORLIK TARIXI TO‘G‘RISIDA AYRIM MULOHAZALAR

Nasraddin Sariyev — 2026-03-18

Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasi va Germaniya Federativ Respublikasi o‘rtasidagi hamkorlik tarixining asosiy bosqichlari tahlil qilingan. Xususan, 1991-yildan 2025-yilgacha bo‘lgan davrda ikki davlat o‘rtasida diplomatik munosabatlarning o‘rnatilishi, siyosiy, iqtisodiy, ilmiy va madaniy sohalardagi hamkorlik rivoji yoritilgan. Shuningdek, ikki tomonlama aloqalarning shakllanish omillari, erishilgan natijalar hamda istiqboldagi rivojlanish yo‘nalishlari tahlil etilgan.

TERGOV SUDYALARI VAKOLATLARINI KENGAYTIRISHNING ILMIY-NAZARIY ASOSLARINI TAKOMILLASHTIRISH MASALALARI

Qudrat Matkarimov — 2026-03-18

Mazkur maqolada Tergov sudyalari vakolatlarini kengaytirishning ilmiy-nazariy asoslarini takomillashtirish masalalari. Shuningdek tergov sudyalariga quyidagilar bo‘yicha majburlov choralari qo‘llash bo‘yicha yani, ayblanuvchini lavozimidan chetlashtirish to‘g‘risidagi iltimosnomalarni ko‘rib chiqish, shaxsni tibbiy muassasaga joylashtirish haqidagi iltimosnomalarni ko‘rib chiqish, ayblanuvchining tibbiy muassasada bo‘lishi muddatini uzaytirish to‘g‘risidagi iltimosnomalarni ko‘rib chiqish, ushlab turish muddatini qirq sakkiz soatga qadar uzaytirish to‘g‘risidagi iltimosnomalarni ko‘rib chiqish, tergov sudyasi institutining joriy qilinishi jinoyat protsessida qonun ustuvorligini ta’minlash

THE ARTISTIC INTERPRETATION OF INDIVIDUALISM AND PSYCHOLOGICAL TRANSFORMATION IN JACK LONDON’S WORKS (IN THE EXAMPLE OF MARTIN EDEN)

Zulfizar Rahimova — 2026-03-21

This article examines the themes of individualism and psychological transformation in Jack London’s Martin Eden, focusing on the protagonist’s internal evolution and his interactions with societal forces. Through a qualitative literary analysis, the study explores Martin Eden's psychological journey, using psychoanalytic theories to understand his development. The article highlights how London presents individualism as both empowering and destructive, ultimately leading to the protagonist’s alienation and tragic end. The study contextualizes Eden’s transformation within broader societal concerns about class, success, and artistic ambition. The research aims to shed light on the complex interplay between personal identity and external pressures in London’s critique of the capitalist social structure. Through Martin Eden, London critiques the limits of individualism, revealing the psychological consequences of pursuing personal fulfillment in a world that values conformity over originality.

XIX ASR XIVA XONLIGI IQTISODIYOTI: OGAHIY ASARLARI ASOSIDA TAHLIL

Munisabonu Abdujabborova — 2026-03-21

Maqolada XIX asrda Xiva xonligi iqtisodiy hayoti Muhammad Rizo Ogahiyning tarixiy asarlari asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotda qishloq xo’jaligi va yer munosabatlari, soliq tizimi, savdo va karvon yo’llari, shuningdek bozorlar va hunarmandchilik tarmoqlari o’rganilgan. Ogahiy asarlari Xiva xonligidagi iqtisodiy munosabatlar, davlat boshqaruvi va xo’jalik tizimi haqida muhim tarixiy ma’lumotlarni o’z ichiga olgan manba sifatida tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari XIX asr Markaziy Osiyo iqtisodiy tizimida agrar munosabatlar, savdo infratuzilmasi va hunarmandchilikning muhim o’rin tutganini ko’rsatadi.

ЦИФРОВЫЕ ВАЛЮТЫ КАК НОВАЯ ФОРМА ДЕНЕГ ЦЕНТРАЛЬНЫХ БАНКОВ

Нилуфар Бекназарова — 2026-03-21

Выпуск центральными банками цифровых валют для розничных либо оптовых платежей является одним из наиболее перспективных направлений использования ими технологии блокчейн. Цифровые валюты могут стать новой формой денег центральных банков, главные достоинства которой состоят в возможности предоставления альтернативного и универсально доступного законного средства платежа, а также обеспечении более быстрых, прозрачных и дешевых внутри страновых и трансграничных расчетов. Статья посвящена анализу перспектив выпуска цифровых валют центральными банками ряда стран. В исследовании представлена интерпретация центробанковских цифровых валют, предложена их классификация, проанализированы основные подходы и проекты центральных банков по эмиссии цифровых валют, выявлены ключевые характеристики последних. К ним относятся: способ интеграции в денежную систему; технология эмиссии; способ хранения; механизм осуществления взаиморасчетов; степень анонимности; возможность доступа к средствам, процентные платежи. Полученные результаты могут использоваться экономистами-исследователями, кредитными институтами, а также центральными банками для совершенствования системы национального денежного обращения.

"GIDRO-ENERGETIK QARAMLIK VA SANOAT SAMARADORLIGI: SUV RESURSLARI YETISHMOVCHILIGINING YAIM O'SISH SUR'ATLARIGA BILVOSITA TA'SIRI."

Umidjon Abduhakimov — 2026-03-20

Ushbu maqolada gidro-energetik qaramlikning sanoat samaradorligiga va suv resurslarining yetishmovchiligining YaIM o'sish sur'atlariga bo‘lgan bilvosita ta’sirlari tahlil qilinadi. Gidroenergetika sohasidagi cheklovlar sanoat ishlab chiqarish jarayonlariga ta'sir ko'rsatib, iqtisodiy o‘sish tezligini susaytiradi. Suv resurslarining cheklanganligi esa energetika tizimlarining barqarorligini ta'minlashdagi muhim omil sifatida ko‘rib chiqiladi. Tadqiqotda so‘nggi yillarda olingan ma'lumotlarga asoslangan empirik tahlillar va iqtisodiy modellashtirish usullari qo‘llaniladi. Natijalar gidro-energetik mustaqillikning oshirilishi va suv resurslarini samarali boshqarish orqali sanoat samaradorligini va YaIM o‘sishini rag‘batlantirish mumkinligini ko‘rsatadi.

BOZOR INFRATUZILMASIDA IQTISODIYOT

Azimjon Radjabov — 2026-03-21

Ushbu ishda bozor infratuzilmasining mohiyati, uning iqtisodiyotni rivojlantirishdagi o‘rni va tarkibiy elementlari atroflicha tahlil qilingan. Tadqiqotda banklar, birjalar va sug‘urta kompaniyalarining bozor mexanizmidagi funksiyalari yoritilgan. Alohida e’tibor bank tizimini modernizatsiya qilish, raqamli texnologiyalarni (fintech) joriy etish va aholining moliyaviy savodxonligini oshirish masalalariga qaratilgan. Shuningdek, bozor infratuzilmasini samarali shakllantirish bo‘yicha amaliy takliflar ilgari surilgan.

QUVA YODGORLIGIDA OLIB BORILGAN DASTLABKI ARXEOLOGIK TADQIQOTLAR.

Qudratillo Xolmatov — 2026-03-27

Ushbu maqolada Quva yodgorligida olib borilgan dastlabki arxeologik tadqiqotlar haqida so‘z boradi.XX asrning 50- yillaridan yurtimizning ko‘plab hududlarida arxeologik tadqiqotlar amalga oshiriladi.Jumladan Farg‘ona vodiysida ham shunday izlanishlar olib borildi.Y.G‘ulomov boshchiligidagi ekspeditsiya tarkibida nafaqat rus olimlari balki o‘zbek arxeologlari ham Quva yodgorligini o‘rganishda katta hissa qo‘shdilar.

MUZEY – MILLIY MEROS SAQLOVCHISI

Xurshida Sattorova — 2026-03-27

Mazkur maqolada muzeylarning jamiyat hayotidagi o‘rni, milliy merosni asrab-avaylashdagi ahamiyati hamda yosh avlodni tarbiyalashdagi roli haqida so‘z yuritiladi. Muzeylar insoniyat tarixining muhim guvohi bo‘lib, ular orqali xalqning o‘tmishi, madaniyati va an’analari o‘rganiladi. Shuningdek, maqolada muzeylarning vazifalari, turlari va ularning ilmiy hamda tarbiyaviy ahamiyati haqida batafsil ma’lumot berilgan.

MUZEY KOLLEKSIYALARINI RESTAVRATSIYASIDA USLUBIY YONDASHUVLAR

Oybarchin Bo‘ronova — 2026-03-27

Mazkur maqolada muzey kolleksiyalarini restavratsiya qilishda qo‘llaniladigan asosiy uslubiy yondashuvlar, ularning ilmiy-nazariy asoslari hamda amaliy jihatlari keng tahlil qilinadi. Restavratsiya jarayonida eksponatlarning tarixiy, estetik va moddiy qiymatini saqlab qolish, ularning autentikligini ta’minlash masalalari muhim o‘rin egallaydi. Shuningdek, zamonaviy texnologiyalarning restavratsiyadagi roli, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari yoritiladi.

JAHON HAMJAMIYATIDA KORRUPSIYAGA QARSHI KURASHDA HUQUQIY MADANIY TAJRIBASINING NAZARIY ASOSLARI

Sojida Ochilova — 2026-03-27

Korrupsiyaga qarshi kurash salbiy ijtimoiy huquqiy hodisa sifatida butun dunyoda zamonaviy fuqarolik jamiyati va qonun ustuvorligi uchun muhim bo'lgan masalalar orasida yetakchi o‘rinni egallaydi, bu esa ushbu maqolaning dolzarbligini belgilaydi. Korrupsiyaga qarshi ta’lim va korrupsiyaga qarshi kurashga yondashuvlar ayniqsa muhimdir. Ushbu maqolada korrupsiyaga qarshi kurashning xalqaro tajribasi, korrupsiyaning sabablari, uning salbiy oqibatlari va eng samarali korrupsiyaga qarshi choralar ko‘rib chiqiladi. Mualliflar korrupsiyani ta’riflaydilar, ushbu salbiy hodisani cheklovchi asosiy omillarni tahlil qiladilar va global korrupsiyaga qarshi kurash tarixidagi bir necha avlod korrupsiyaga qarshi choralarining ijobiy tajribasini keltiradilar. Korrupsiyaga qarshi kurashning asosiy usullari profilaktika choralarining keng qamrovli tizimini tashkil etishdan iborat ekanligi aniqlangan. Tadqiqotchilar ishtirok etish va xabardorlik madaniyatini, korrupsiyadan to‘liq voz kechishni va korrupsiyaga qarshi standartlarni ommalashtirishni rivojlantiradigan korrupsiyaga qarshi ta’limga e’tibor qaratadilar.

INNOVATSION TA'LIM SHAROITIDA BOSHLANGʻICH SINF OʻQUVCHILARINING NUTQ MAFANIYATINI SHAKLLANTIRISH METODIKASI

Gulnoza Musurmonova — 2026-03-27

Mazkur ilmiy maqolada innovatsion ta’lim sharoitida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutq madaniyatini shakllantirishning metodik asoslari tahlil qilinadi. Zamonaviy pedagogik texnologiyalar, interaktiv metodlar hamda axborot-kommunikatsiya vositalaridan foydalanish orqali o‘quvchilarning og‘zaki va yozma nutqini rivojlantirishning samarali yo‘llari yoritiladi. Shuningdek, nutq madaniyatini shakllantirishda kompetensiyaviy yondashuvning ahamiyati ochib beriladi. Tadqiqot natijalari boshlang‘ich ta’limda innovatsion metodlardan foydalanish nutq rivojiga ijobiy ta’sir ko‘rsatishini isbotlaydi.

BUXORO SHAROITIDA ASALARI OILALARINING RIVOJLANISHIGA TA’SIR ETUVCHI OMILLARNI BOSHQARISH BIOTEXNALOGIYASI

Nodira Azizova — 2026-03-27

Mazkur ilmiy maqolada Buxoro viloyati sharoitida asalari oilalarining rivojlanishiga ta’sir etuvchi asosiy ekologik, biologik va agrotexnik omillar tahlil qilinadi. Hududning keskin kontinental iqlimi, ozuqa bazasi, suv ta’minoti, genetik seleksiya va kasalliklar bilan bog‘liq omillar ilmiy manbalar asosida o‘rganilib, ularni boshqarishning zamonaviy biotexnologik usullari yoritiladi. Tadqiqot natijalari asalari oilalarining mahsuldorligini oshirish, ularning yashovchanligini ta’minlash hamda asalarichilikni barqaror rivojlantirishda muhim ahamiyat kasb etadi.

ДАВЛАТ-ХУСУСИЙ ШЕРИКЛИК ЛОЙИҲАЛАРИНИ АМАЛГА ОШИРИШ ЖАРАЁНЛАРИНИ РАҚАМЛАШТИРИШ ВА БОШҚАРУВ САМАРАДОРЛИГИНИ ОШИРИШ

Жалил Байкалонов — 2026-03-20

Мазкур тезисда давлат-хусусий шериклик (ДХШ) лойиҳаларини амалга ошириш жараёнларини рақамлаштириш орқали бошқарув самарадорлигини оширишнинг назарий ва амалий жиҳатлари таҳлил қилинган. Тадқиқотда ДХШ лойиҳаларини тайёрлаш, баҳолаш, тендер жараёнларини ташкил этиш ҳамда амалга ошириш босқичларида рақамли платформалардан фойдаланиш имкониятлари кўриб чиқилган. Шунингдек, халқаро амалиётда қўлланилаётган рақамли платформаларнинг тажрибаси таҳлил қилиниб, уларнинг афзалликлари ва самарадорлиги баҳолаш ёритилган.

O’ZBEKISTONDA JAMOAT TRANSPORTINING SO’NGGI YILLARDAGI RIVOJLANISHI

Rustam Samatov — 2026-03-27

Mazkur ilmiy maqolada O‘zbekiston Respublikasida jamoat transporti tizimining so‘nggi yillardagi rivojlanish jarayonlari, modernizatsiya bosqichlari hamda ularning ijtimoiy-iqtisodiy ahamiyati tahlil qilinadi. Xususan, transport infratuzilmasini yangilash, elektr transport vositalarini joriy etish, raqamlashtirish jarayonlari va davlat siyosatining ushbu sohadagi ustuvor yo‘nalishlari faktik ma’lumotlar asosida o‘rganiladi. Shuningdek, transport xizmatlari sifatining oshishi va aholining mobil imkoniyatlariga ta’siri ilmiy jihatdan asoslab beriladi.

ЖИНОЯТ-ПРОЦЕССУАЛ ҚОНУНЧИЛИКНИ РАҚАМЛАШТИРИШ ИСТИҚБОЛЛАРИ

Бекзод Қобулов — 2026-03-27

Мақолада жиноятларнинг замонавий шакллари, кибер макондаги шахс ҳуқуқларини таъминлашдаги муаммолар, кибер макондаги жиноятларнинг ўзига хос жиҳатлари, кибер маконда далиллар тўплаш усуллари, замонавий жиноятларни исботлаш учун жамият ва қонунчилик олдидаги долзарб вазифалар, анъанавий процессуал ҳаракатлар орқали замонавий шаклдаги кибер жиноятларга қарши курашиш имконсизлиги, жиноят-процессуал қонунчилик нормаларини такомиллаштириш лозимлиги, янги экспертиза, тергов ҳаракатларини, янги мажбурлов чораларини ва янги институтларни жорий қилиш зарурлиги бўйича таклифлар илгари сурилган.

MUDDATLI HARBIY XIZMATCHILARDA SHAXSLARARO MUNOSABATLARNI SHAKLLANTIRISHNING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI.

Farhod Latipov — 2026-03-27

Ushbu maqolada muddatli harbiy xizmatchilarda shaxlararo munosabatlarni shakllantirish, yo‘nalishlari, bunga ta’sir etuvchi omillar, yuzaga keladigan vaziyatlar va ularning o‘ziga xos ijtimoiy-psixologik xususiyatlari haqida batafsil ma’lumot berishga harakat qilamiz.

ENERGIYA TA’MINOTI TIZIMINI OPTIMALLASHTIRISHDA ENREGETIKA XAVFSIZLIKGINI BAHOLASH

Ulug‘bek Ernazarov — 2026-03-29

Ushbu maqolada hududlar iqtisodiyotini rivojlantirish sharoitida energiya ta’minoti tizimini optimallashtirish jarayonida energetika xavfsizligini baholashning nazariy va amaliy jihatlari o‘rganilgan. Energiya ta’minot tizimi xavfsizligini baholash energiya ehtiyojining qondirilishi, energiya ta’minoti, energiya xavfi, energiya barqarorligi va mamlakat xususiyatlari kabi tarkibiy qismlari tahlil qilindi. Energiya xavfsizligi indeksini optimallashtirish modelining cheklovchi parametri sifatida qo‘llash investitsiyalarni nafaqat arzon, balki ishonchli va barqaror yechimlarga yo‘naltirish imkonini berishi va boshqa shu kabi holatlar tahlil qilingan.