XALQ IRRIGATSIYA TEXNIKASI: TARIXIY TAJRIBA, TEXNIK TUZILISH VA ZAMONAVIY AHAMIYATI
Keywords:
irrigatsiya, sepoya va chorpoya, damba, to‘go‘n, relyef, sug‘orma dehqonchilik, suvning bosimi, suv taqsimlash inshooti, tosh va yog‘och konstruksiyalar, gidrotexnika, xalq texnikasi, xalq irrigatsiya texnikasi, texnik samaradorlik, ekalogik samaradorlik, lyoss, mirob, ariqboshi.Abstract
Maqolada Oʻrta Osiyoda, xususan, Oʻzbekistonning janubiy qismida qadimdan shakllangan xalq irrigatsiya tizimlari — sepoya, chorpoya, damba, toʻgʻon kabi gidrotexnik inshootlarning tuzilishi, ishlash prinsipi va ijtimoiy ahamiyati tahlil qilinadi. Asosiy e’tibor ushbu inshootlarning xalq muhandisligi mahsuli sifatida tabiiy sharoitga moslashganligi, ekologik barqarorligi va zamonaviy suv xoʻjaligi uchun amaliy ahamiyatiga qaratilgan.
References
https://daryo.uz/2022/06/10/ozbekistonning-70-foiz-yerlari-qurgoqchil-maydonlardan-iborat-ormon-xojaligi-davlat-qomitasi/. 20:29. 14.10.2025
В.Л.Щульц, Р.Машрапов. Ўрта Осиё Гидрографияси. -Т.: - 1969. Б-5.
Ф.Ҳ.Ҳикматов, Д.П.Айтбаев. Ўрта осиё сув илми тарихига оид маълумотлар. -Т.: 2006. Б-10-11.
https://wocatpedia.net/wiki/Best_traditional_Practices_on_Climate_Changes_in_the_Villages_of_Central_Asia. 22:06. 14.10.2025.
С. Батурин. Советская ирригatsiя Узбекистана всенародное творение. -Ташкент. 1954. С-22
С.Д.Бўриев. XX аср Сурхон-Шеробод вохасининг суғорилиш тарихи. -Т.: 2008. Б-24.
I. Abdullayeva, R. Sunatova, N.Maxmatkulova. Iskandar ko‘prigi va tarixiy shaxsiyatlar: aleksandr makedonskiy hamda iskandar zulqarnayn obrazlari tahlili. Issue 11(46), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 25.05.2025. B-80
О.Комилов. Ўзбекистонда суғориш тизими ривожланиши: ютуқ, муаммо ва оқибатлар (1951-1990). -T.: 2016. B-230.
