SHAXSIY MA’LUMOTLARNI HIMOYA QILISH VA ULARNING NOQONUNIY TARQALISHI: XALQARO VA MILLIY TAJRIBA
;
Shaxsiy ma’lumotlar, axborot xavfsizligi, ma’lumotlarning noqonuniy tarqalishi, maxfiylik, raqamli xavfsizlik, GDPR, CCPA, milliy qonunchilik, kiberxavfsizlik, huquqiy mexanizmlar.Abstrak
Raqamli texnologiyalar hayotimizning ajralmas qismiga aylangan bugungi kunda shaxsiy ma’lumotlarning himoyasi muhim dolzarb masala sifatida kun tartibidan tushmay kelmoqda. Axborot texnologiyalarining jadal rivojlanishi natijasida turli tashkilotlar, davlat idoralari va xususiy kompaniyalar fuqarolarning shaxsiy ma’lumotlarini yig‘ish, qayta ishlash va saqlash imkoniyatiga ega bo‘lib qolgan, bu esa maxfiy ma’lumotlarning noqonuniy tarqalish xavfini sezilarli darajada oshirmoqda. Ushbu maqolada shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilishga doir xalqaro va milliy tajribalar atroflicha o‘rganilib, yirik davlatlar va xalqaro tashkilotlar tomonidan qo‘llanilayotgan ilg‘or huquqiy hamda texnologik mexanizmlar tahlil qilinadi. Ayniqsa, Yevropa Ittifoqining General Data Protection Regulation (GDPR) qonunchiligi, AQShning California Consumer Privacy Act (CCPA) va boshqa ilg‘or tajribalar O‘zbekiston qonunchiligi bilan solishtirib o‘rganiladi. Shuningdek, shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilishda mavjud bo‘lgan asosiy tahdidlar hamda ularning oldini olish bo‘yicha samarali strategiyalar ko‘rib chiqiladi.
Iqtiboslar
General Data Protection Regulation (GDPR). Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council on the protection of natural persons with regard to the processing of personal data and on the free movement of such data. URL: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A32016R0679
California Consumer Privacy Act (CCPA). California Civil Code Title 1.81.5. URL: https://oag.ca.gov/privacy/ccpa
United Nations Digital Cooperation Roadmap. Office of the United Nations Secretary-General's Special Advocate for Inclusive Finance for Development (UNSGSA), 2020. URL: https://www.un.org/en/content/digital-cooperation-roadmap/
OECD Guidelines on the Protection of Privacy and Transborder Flows of Personal Data. Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD), 2013. URL: https://www.oecd.org/sti/ieconomy/oecdguidelinesontheprotectionofprivacyandtransborderflowsofpersonaldata.htm
“Shaxsiy ma’lumotlar to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni. O‘zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari ma’lumotlar bazasi. URL: https://lex.uz/docs
