TURK VA OʼZBEK MADANIYATIDA QARINDOSHLIK ATAMALARINING MUROJAAT SHAKLI SIFATIDA IFODALANISHI (TURK VA OʼZBEK MADANIYATI TAHLILIDA)
;
qarindoshlik atamalari, murojaat shakli, turk tili, o‘zbek tili, madaniy pragmatika, ijtimoiy muloqot, tilshunoslik, madaniyatlararo o‘xshashliklar.Abstrak
Mazkur maqolada turk va o‘zbek madaniyatida qarindoshlik atamalarining nafaqat biologik qarindoshlikni bildiruvchi, balki ijtimoiy muloqotda murojaat shakli sifatida qo‘llanishi tahlil qilinadi. Xususan, “aka”, “opa”, “amaki”, “xola”, “ini”, “uka” kabi so‘zlarning kundalik hayotda hurmat, yaqinlik va samimiylikni ifodalash maqsadida qarindosh bo‘lmagan shaxslarga nisbatan ham ishlatilishi o‘rganiladi. Shuningdek, turk va o‘zbek xalqlari o‘rtasidagi madaniy o‘xshashliklar, til vositasida ifodalangan ijtimoiy munosabatlar, hamda ushbu atamalarning pragmatik vazifalari qiyosiy tahlil etiladi. Maqola yakunida qarindoshlik atamalarining ijtimoiy aloqa, milliy qadriyatlar va madaniy o‘ziga xoslikni shakllantirishdagi o‘rni yoritiladi.
Iqtiboslar
Axmedova, D. (2019). O‘zbek tilida qarindoshlik atamalarining semantik-struktur xususiyatlari. Toshkent: Fan.
Bozorov, M. (2005). Til va madaniyat: tilshunoslikka kirish. Toshkent: O‘zbekiston Milliy Ensiklopediyasi.
Tarlanov, Z. (2012). Turkiy tillarda qarindoshlik munosabatlari leksikasining qiyosiy tahlili. Toshkent: O‘zR FA Til va adabiyot instituti.
Yıldırım, A. (2001). Türk Kültüründe Akrabalık ve Hitap Terimleri. İstanbul: Türk Dil Kurumu Yayınları.
Hamidov, X., & Rasulova, K. (2024). “OLTIN VODIYDAN SHABADALAR” ROMANIDAGI SOVETIZMLARNING TURKCHA TARJIMADA BERILISHI MASALASI. Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences, 4(27), 203-208.
Doğan, M. (2016). "Akrabalık Terimlerinin Sosyo-Pragmatik İşlevi: Türkçede Kullanım Örnekleri." Dil ve Toplum Dergisi, 14(3), 45–59.
Rahmonov, M. (2020). "O‘zbek tilida qarindoshlik atamalarining pragmatik xususiyatlari." Filologiya masalalari, 2(88), 112–118.
Crystal, D. (2010). The Cambridge Encyclopedia of Language (3rd ed.). Cambridge: Cambridge University Press.
Hamidov, Hayrullah. "Türkçede insan ilişkileriyle ilgili deyimler." Türk Dili Dergisi 610 (2002): 58-60.
Hamidov, X. (2022). TURKCHA MAROSIM NOMLARI VA ULARNING TARJIMASIGA DOIR. Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences, 2(Special Issue 28), 230-237.
Aripova, O. T. (2024). SINONIMLAR VA KO ‘P MA’NOLILIK TARJIMASI (O ‘ZBEK VA TURK TILLARI MISOLIDA). PEDAGOGIK ISLOHOTLAR VA ULARNING YECHIMLARI, 6(2), 412-415.
Tashaliyeva, S. (2025). PEYAMI SAFO ASARLARINING O‘ZIGA XOS JIHATLARI. Научный информационный бюллетень, 7(1), 82-86.
