GIS VA SUN’IY INTELLEKT ASOSIDA UMUMIY FOYDALANILADIGAN YERLAR UCHUN JOY TANLASH VA MONITORING TIZIMINI YARATISH (BUXORO SHAHRI MISOLIDA)
;
umumiy foydalaniladigan yerlar, GIS, AHP, WLC, sun’iy intellekt, masofadan zondlash, joy tanlash, monitoring, Buxoro.Abstrak
Ushbu maqolada GIS texnologiyalari va sun’iy intellekt elementlari asosida umumiy foydalaniladigan yerlar (bozorlar, parklar, sport inshootlari, kutubxonalar va muzeylar) uchun joy tanlash va monitoring tizimini takomillashtirish metodikasi ishlab chiqilgan. Tadqiqot Buxoro shahri misolida olib borilib, masofadan zondlash, Analitik Ierarxiya Protsessi (AHP) va Vaznli Chiziqli Kombinatsiya (WLC) algoritmlari asosida fazoviy tahlillar amalga oshirilgan. Tadqiqot yakunida yagona geoaxborot platformasi taklif qilinib, joy tanlash mezonlarining raqamli asosda baholanishi ta'minlandi.
Iqtiboslar
Saaty T.L. (1980). The Analytic Hierarchy Process. McGraw-Hill.
Malczewski J. (1999). GIS and Multicriteria Decision Analysis. Wiley.
Uzgeodezkadastr AJ. (2024). Milliy geoaxborot tizimi hisoboti.
FAO (2021). Land Tenure and Urban Development.
European Environment Agency (2022). Urban green infrastructure in Europe.
ArcGIS Pro rasmiy hujjatlari. https://pro.arcgis.com
OpenStreetMap Wiki. https://wiki.openstreetmap.org
O‘zbekiston Respublikasi Yer Kodeksi (2023). https://lex.uz
Bobojonov S., Nosirov A. (2024). "Umumiy foydalaniladigan yerlarning raqamli pasport tizimi", ilmiy maqola.
Khamdamov S. (2023). "Geoaxborot tizimlarida raqamli xaritalash metodlari", Toshkent.
Batty, M. (2013). The New Science of Cities. MIT Press.
Longley, P.A. et al. (2015). Geographic Information Systems and Science. Wiley.
Goodchild, M.F. (2007). Citizens as sensors: the world of volunteered geography. GeoJournal, 69(4).
Tomlin, C.D. (1990). Geographic Information Systems and Cartographic Modeling. Prentice Hall.
Degbelo, A. et al. (2016). Spatial decision support systems for smart cities. Urban Computing Journal.
Hossain, M., Chen, Y. (2019). Integration of remote sensing and GIS in urban planning. Applied Geography, 105.
Zhang, X., Li, D. (2021). Multi-criteria decision analysis for land suitability evaluation. Land Use Policy, 100.
Ulmasov U., Saidov B. (2022). “Urban infratuzilmani rejalashtirishda sun’iy intellektdan foydalanish”, TDYuU ilmiy jurnali.
Muxtorov Sh. (2020). “Yer resurslarini boshqarishda zamonaviy GAT yondashuvlari”, Toshkent.
Esri Inc. (2023). Smart Mapping and Urban GIS Design. Esri Press.