ZAMONAVIY AMALIY ILOVALAR VA KOMPYUTER LINGVISTIKASI
Keywords:
kompyuter lingvistikasi, tabiiy tilni qayta ishlash, sun’iy intellekt, morfologik tahlil, o‘zbek tilshunosligi, avtomatik tarjima, korpus lingvistika, til texnologiyalari.Abstract
Ushbu maqolada kompyuter lingvistikasi fanining shakllanishi, nazariy asoslari va zamonaviy amaliy ilovalari haqida keng qamrovli ma'lumotlar berilgan. O‘zbek tilshunosligida bu yo‘nalishning qo‘llanilishi, xorijiy va mahalliy yondashuvlar taqqoslab o‘rganiladi. Kompyuter lingvistikasi asosida ishlab chiqilgan dasturiy vositalar, ularning ishlash prinsiplari, imkoniyatlari va kamchiliklari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu maqolada o‘zbek tili uchun yaratilayotgan korpuslar, avtomatik analizatorlar, tarjima tizimlari va boshqa NLP vositalarining hozirgi holati va istiqbollari yoritiladi.
References
Madvaliyev A. Kompyuter lingvistikasi va o‘zbek tili grammatikasi. – Toshkent: O‘zMU, 2019.
Yo‘ldoshev B. Zamonaviy lingvistika va axborot texnologiyalari. – Filologiya jurnali, 2020, №2.
Jo‘rayev M. O‘zbek tilining morfologik analizatori: loyiha va natijalar. – Til va adabiyot, 2021.
Mahmudov N. Zamonaviy o‘zbek adabiy tili. – Toshkent: Fan, 2018.
Jurayev I., Ruziboyev D. O‘zbek tili uchun NLP vositalari. – TATU maqolalari to‘plami, 2022.
Norqulov B. Til texnologiyalarining nazariy asoslari. – Toshkent, 2023.
Chomsky N. Syntactic Structures. – Mouton, 1957.
Jurafov R. Mashinaviy tarjimaning asosiy muammolari. – TATU, 2021.
