O‘ZBEKISTONNING JANUBIY VILOYATLARIDA XOTIN-QIZLAR SOG‘LIG‘INI SAQLASH MUAMMOLARI
Keywords:
xotin-qizlar sog‘lig‘i, janubiy viloyatlar, reproduktiv salomatlik, gender tengligi, erta nikoh, tibbiy xizmatlar, onalik, ijtimoiy-iqtisodiy muhit.Abstract
Mazkur maqolada O‘zbekistonning janubiy viloyatlarida xotin-qizlar sog‘lig‘ini saqlashda uchrayotgan asosiy muammolar tahlil etiladi. Hududdagi ijtimoiy-iqtisodiy sharoit, tibbiy xizmatlarning sifati, ayollarning sog‘lom turmush tarzi borasidagi bilim va ko‘nikmalari, erta nikohlar, reproduktiv salomatlik, onalik va bolalikni muhofaza qilish borasidagi amaliy holatlar yoritiladi. Tibbiy infratuzilma yetishmovchiligi, gender tenglik darajasi, ekologik muhit ta’siri, xotin-qizlarning huquqiy va ijtimoiy faolligi kabi omillar sog‘liqni saqlash tizimining samaradorligiga ta’sir etuvchi omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu muammolarni bartaraf etishga qaratilgan taklif va tavsiyalar ham bayon etiladi.
References
Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (WHO). Women's health and well-being in Europe: beyond the mortality advantage. Copenhagen: WHO Regional Office for Europe; 2022.
Ataniyozova O. Orolbo‘yi ekologik inqirozi va ayollar salomatligi. Nukus: Qoraqalpoq nashriyoti, 2018.
Karimova I. Reproduktiv salomatlik va ayollar ijtimoiy faolligi. “Tibbiyot va jamiyat” jurnali, 2020, №3, 45–50-betlar.
Shukurova A., Yusupov B. Sog‘liqni saqlash infratuzilmasining hududiy xususiyatlari: Janubiy viloyatlar misolida. “Geografiya va hayot”, 2021, №2, 22–28-betlar.
UNFPA Uzbekistan. Reproductive Health Survey: Summary of Findings. Toshkent: UNFPA, 2021.
Asian Development Bank. Country Gender Assessment: Uzbekistan. Manila: ADB, 2020. https://www.adb.org
UNICEF Uzbekistan. Women and Children in Uzbekistan: Health and Social Indicators. Toshkent: UNICEF, 2022.
Sog‘liqni saqlash vazirligi. 2023-yilgi Respublika sog‘liqni saqlash hisobotlari. Toshkent: SSV nashriyoti, 2024.
Amonova S. Gender tenglik va salomatlik: O‘zbekiston tajribasi. “Ijtimoiy fanlar” jurnali, 2022, №4, 15–21-betlar.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi. Mahalliy sog‘liqni saqlash tizimining barqarorligi. Tahliliy ma’ruza, 2023.
O‘zbekistonda sog‘liqni saqlash.//T.,№ 9 (1238).2019 yil 8 mart.
O‘zbekiston Milliy Arxivi, M-15-fond, 1-ro‘yxat,1382-ish, 109-varaq
O‘zbekiston Milliy Arxivi, 37-fond, 1-ro‘yhat (davomi), 5486-ish, 3-varaq.
«Xalq so‘zi» 14 aprel 2017 yil
O‘zbekistonda sog‘liqni saqlash. T.,№ 1(309) 2003-yil 7-13 yanvar