“XAMSA” DOSTONIDA O‘ZBEK BADIYI TAFAKKUR CHO‘QQISI
;
Xamsa, Navoiy, dostonnavislik, badiiy tafakkur, axloq, estetik g‘oya, o‘zbek adabiyoti, poetik obraz, tasavvuf.Abstrak
Mazkur maqolada Alisher Navoiy tomonidan yaratilgan “Xamsa” asari o‘zbek badiiy tafakkurining eng yuksak namunasi sifatida tahlil etiladi. Undagi besh dostonda aks etgan falsafiy, axloqiy, estetik va ijtimoiy g‘oyalar o‘zbek mumtoz adabiyotining shakllanishi va taraqqiyotida tutgan o‘rni nuqtayi nazaridan baholanadi. Maqolada shuningdek, “Xamsa”ning Nizomiy va Xusrav Dehlaviy an’analariga tayanilgan holda o‘zbekona ruhda takomillashgani, obrazlar tizimi, poetik san’at, til va uslub xususiyatlari chuqur tahlil qilinadi. Asar o‘zbek xalqining ma’naviy merosi, axloqiy mezonlari, adolat, muhabbat va donishmandlikka bo‘lgan e’tiborining badiiy timsoli sifatida yoritiladi.
Iqtiboslar
Alisher Navoiy. Xamsa. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot, 1984.
Ismatulla Ergashov. Alisher Navoiy va Sharq adabiyoti. – Toshkent: Fan, 1991.
Karimov I.A. Barkamol avlod – O‘zbekiston taraqqiyotining poydevori. – Toshkent: O‘zbekiston, 1997.
G‘aniyeva N. Navoiyshunoslik asoslari. – Toshkent: O‘qituvchi, 1979.
Davronbek To‘xtaboyev. Xamsa janrining poetik tafakkurdagi roli. – “Adabiyotshunoslik” jurnali, 2022.
Karimov Sh. Navoiy Xamsasi poetikasining tahlili. – Samarqand Davlat Universiteti ilmiy to‘plami, 2021.