OLIY TA'LIMNI RAQAMLASHTIRISHNING GNOSEOLOGIK XATARLARI: SUN'IY INTELLEKT RIVOJLANISHI SHAROITIDA BILIMNI VERIFIKATSIYA QILISH MUAMMOSI
;
Oliy ta'lim, raqamlashtirish, sun'iy intellekt, bilimni verifikatsiya qilish, gnoseologik xatarlar, epistemologiya, ta'lim jarayoni.Abstrak
Maqolada oliy ta'limning raqamli transformatsiyasi jarayonida yuzaga kelayotgan gnoseologik xatarlarning falsafiy tahlili keltirilgan. Asosiy e'tibor ta'lim jarayoniga sun'iy intellekt texnologiyalarining faol joriy etilishi sharoitida bilimni verifikatsiya qilish muammosiga qaratilgan. Dialektik va tizimli yondashuvlar asosida raqamli ta'lim muhitida bilimni ishlab chiqarish va verifikatsiya qilish jarayonlarining transformatsiya mexanizmlari tadqiq etilgan. Bilimni verifikatsiya qilishning an'anaviy mexanizmlari hamda sun'iy intellektdan foydalangan holda uni olish va uzatishning yangi shakllari o'rtasidagi asosiy ziddiyatlar aniqlangan. Aniqlangan ziddiyatlarni hal etish va ta'limni raqamlashtirishning gnoseologik xatarlarini minimallashtirish uchun metodologik yondashuvlar taklif etilgan.
Iqtiboslar
Кларин М.В. Инновационные модели обучения: Исследование мирового опыта. Монография. М.: Луч, 2016. 640 с. - http://lych.ru/
Майер Б. О. Технологическая платформа «Образование»: онтологический анализ // Вестник НГПУ. 2012. №2. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/tehnologicheskaya-platforma-obrazovanie-ontologicheskiy-analiz.
Бекбаев Г. А. Цифровизация системы высшего образования республики Узбекистан: основные проблемы и преимущества // ORIENSS. 2024. №10. URL:https://cyberleninka.ru/article/n/tsifrovizatsiya-sistemy-vysshego-obrazovaniya-respubliki-uzbekistan-osnovnye-problemy-i-preimuschestva.
Мантуленко В. В., Мантуленко А. В. Искусственный интеллект в образовании: противоречия в использовании // Концепт. 2024. №6. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/iskusstvennyy-intellekt-v-obrazovanii-protivorechiya-v-ispolzovanii.
Степин В.С. Научные революции и типы научной рациональности // История и философия науки: учебник для аспирантов и соискателей. – М., 2018. – С. 116–136.
Щедровицкий П.Г. Цифровая трансформация: как философские представления о «знаниях» помогают спрогнозировать ход новой промышленной революции [Электронный ресурс] / Сайт Петра Щедровицкого. 2022. Режим доступа: https://shchedrovitskiy.com/digital-transformation/
Мусалов М. А. Цифровая трансформация образования: проблемы, перспективы, правовые аспекты // Право и государство: теория и практика. 2021. №1 (193). URL: https://cyberleninka.ru/article/n/tsifrovaya-transformatsiya-obrazovaniya-problemy-perspektivy-pravovye-aspekty.
Философские проблемы искусственного интеллекта: библиографический указатель / сост. А.В. Гасилин, Н.С. Скипин ; отв. ред.: А.В. Гасилин ; ИНИОН РАН. – Москва, 2023. – 207 c.
Шадже А. Ю., Ильинова Н. А. Образование в условиях нового глобального риска: цифровизация и гуманизация // Социально-гуманитарные знания. 2020. №6. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/obrazovanie-v-usloviyah-novogo-globalnogo-riska-tsifrovizatsiya-i-gumanizatsiya.
Lepskii, V... Review of the book Man and Artificial Intelligence Systems. Вестник Российской академии наук. 93. 2023, 394-397. 10.31857/S0869587323030076. The collective monograph Man and Artificial Intelligence Systems is reviewed.