Педагогика и психология в современном мире: теоретические и практические исследования

Reading comprehension is a multifaceted skill that requires students to decode text, understand vocabulary, analyze sentence structures, and interpret deeper meanings. Traditional teaching methods often fall short in helping students, especially young learners, develop these skills effectively. This article explores the use of graphic organizers (GOs) as a powerful tool to enhance reading comprehension. Drawing on recent studiesthe article highlights how GOs help students visualize, organize, and internalize information from texts. The article also addresses challenges such as visual literacy issues and the need for proper instruction, offering practical strategies for teachers to implement GOs effectively. Findings from various studies demonstrate significant improvements in reading comprehension scores when GOs are used, particularly in diverse and resource-limited educational settings.

This study explores the impact of gamified learning platforms, specifically Kahoot and Quizlet, on cognitive engagement in English as a Foreign Language (EFL) classrooms. It examines whether these tools promote deep learning, characterized by critical thinking and long-term retention, or surface learning, focused on memorization and short-term recall. The research highlights how interactive game-based activities enhance student motivation, participation, and cognitive involvement in the learning process. Findings suggest that when used strategically, these platforms can foster deeper cognitive engagement rather than only surface-level learning. Additionally, the study emphasizes the role of instructional design in maximizing cognitive depth through gamification. The results provide practical implications for language teachers aiming to integrate digital tools effectively.

Bugungi kunda ta’lim tizimida inson omilini birinchi o‘ringa qo‘yish, yoshlarning ruhiy sog‘lomligini asrash va ularni hayotga puxta tayyorlash masalasi dolzarb muammolardan biri sifatida namoyon bo‘lmoqda. Ta’lim jarayoni nafaqat bilim berish, balki shaxsning to‘laqonli shakllanishi, ijtimoiy muhitga moslashuvi va o‘z imkoniyatlarini ro‘yobga chiqarish uchun maydon bo‘lib xizmat qiladi. Biroq, har bir o‘quvchi bu jarayonga bir xil ruhiy tayyorgarlik bilan kirib kelmaydi. Ayrimlari darslarda faol ishtirok etsa, ba’zilarida ichki qo‘rquv, ishonchsizlik, ijtimoiy muloqotdan chetlashish yoki o‘zini baholashdagi muammolar kuzatiladi. Shu bois psixologik qiyinchiliklarga duch kelgan o‘quvchilar bilan ishlash bugungi kunda ta’lim amaliyotida alohida e’tiborga loyiq.

This article analyzes the theoretical foundations, scientific-pedagogical principles, and practical mechanisms of developing a healthy lifestyle within the system of medical education. In modern society, a healthy lifestyle is regarded as the cornerstone of human well-being and as a key indicator of the professional preparedness and moral maturity of medical workers. Implementing this concept in the educational process of medical institutions requires a specific approach, since this field integrates the human factor, personal example, medical ethics, hygienic culture, and psychological stability into a unified pedagogical system. The article highlights advanced international experiences in medical education, the methods of introducing a healthy lifestyle in the medical higher education institutions of Uzbekistan, and the socio-pedagogical significance of this process.

Maqolada maktabgacha katta yoshdagi bolalarda ekologik tafakkurni shakllantirishda zamonaviy pedagogik texnologiyalar, xususan STEAM yondashuvining oʻrni va ahamiyati tahlil qilingan. Bolalarning tabiat hodisalari va ekologik jarayonlarni idrok etish, tabiatga nisbatan mas’uliyatli munosabatni rivojlantirish, ekologik muammolarga ijodiy yechim topishga o‘rgatish jarayonida STEAM ta’limi samaradorligi ilmiy asosda yoritilgan.

Maqolada oila insoniyat jamiyati taraqqiyotining barcha bosqichlarida o‘z ahamiyatini saqlab qolgan, haqiqiy faoliyat yurituvchi yagona ijtimoiy institute ekanligi. Bola shaxsini har tomonlama rivojlantirish uchun oilada qulay sharoitlar yaratilishi kerak, bu oilada shakllangan ota-ona va bola munosabatlariga bevosita bog'liq, chunki oila har doim bolaning shaxsini rivojlantirish, tarbiyalash va ijtimoiylashtirishning eng muhim instituti bo'lgan va shunday bo'lib qolishi. Ota-onalar va ularning farzandlari o'rtasidagi munosabatlar bugungi kunga kelib sezilarli o’zgargan bo’lishi mumkin bunga sabab bola ongiga tasir qiluvchi vosiytalarning ko’payishi. Shuning uchun ham ota-onalar va ularning farzandlari o'rtasidagi munosabatlar uslubi nafaqat u bilan aloqani saqlab qolish vositasi, balki munosabatlar orqali bolalarni tarbiyalashning o'ziga xos usullari haqida so’z etilgan.

Maqolada Markaziy Osiyo mintaqasi uchun integratsiya va hamkorlikni rivojlantirish istiqlollari bayon etilgan. Bunda asosiy urg‘u “Markaziy Osiyo+” , “C5+1” muloqot platformasiga qiziqish bildirayotgan davlatlar bilan iqtisodiy ,ijtimoiy hamkorlikni yo’lga qo’yishga  qaratilgan. Muallifning birinchi tahliliy ishi bo‘lishiga qaramay mazkur maqolada xulosa va takliflar shakllantirilgan.

Интервальные тренировки представляют собой эффективную стратегию повышения аэробной работоспособности у лиц молодого возраста; однако выраженность адаптационных эффектов напрямую зависит от состояния автономной регуляции сердечно-сосудистой системы. Вариабельность сердечного ритма (ВСР), прежде всего индекс RMSSD, выступает чувствительным неинвазивным маркёром парасимпатической активности и, следовательно, пригодна для оперативного контроля соотношения «нагрузка—восстановление». Поскольку интервальные сессии индуцируют чередующиеся фазы симпатической активации и вагус-опосредованной реадаптации, устойчивый прирост утреннего RMSSD при одновременном снижении частоты сердечных сокращений в покое может рассматриваться как признак благоприятной пластичности барорефлекторных механизмов и миокардиальной экономизации. В работе последовательно обоснованы методические принципы мониторинга ВСР у студентов, логика восьминедельной периодизации интервальных нагрузок, а также роль сна, гидратации и питания как детерминант восстановления. Показано, что интеграция коротких утренних измерений ВСР в тренировочный процесс повышает вероятность получения положительных адаптаций при минимизации риска симпатической доминанты и застойной усталости.

Ushbu tezisda bo‘lajak “Tarbiya” fani o‘qituvchilarida refleksiv ko‘nikmalarni rivojlantirish pedagogik muammo sifatida tahlil qilinadi. Shuningdek, refleksiv kompetensiyaning tarkibiy qismlari (kognitiv, metakognitiv, emotsional-qadriyaviy va faoliyatiy)ni aniqlash, ularni baholash mezon-indikatorlarini ishlab chiqish hamda o‘qituvchi tayyorlash jarayoniga integratsiyalashgan metodik model taklif etishdir.

Ushbu maqolada ta’lim jarayonida psixologik bilimlarning o‘qituvchi faoliyatidagi o‘rni, ularning o‘quvchi shaxsini rivojlantirishdagi ahamiyati hamda pedagogik samaradorlikni oshirishdagi roli yoritilgan. Shuningdek, O‘zbekiston Respublikasida psixologik-pedagogik yondashuvlarni rivojlantirishga oid davlat qarorlariga tayanilgan holda, zamonaviy ta’limda pedagog va psixolog hamkorligining dolzarbligi ko‘rsatib berilgan.

Tezisda bo‘lajak o‘qituvchilarning mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirishda integrativ yondashuvlarning (fanlararo, kompetensiyaga yo‘naltirilgan, muammoli, loyihaviy hamda raqamli-pedagogik integratsiya) pedagogik asoslari nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Hamda, mantiqiy operatsiyalar (taqqoslash, tahlillasj, sabab-oqibatni aniqlash, deduksiya-induksiya)ni faollashtiruvchi o‘quv faoliyati dizayni uchun konseptual model taklif etiladi; u o‘quv maqsadlari, mazmun modullari, integrativ metodlar, baholash mezonlari va refleksiya komponentlarining o‘zaro bog‘liqligiga tayangan.

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf yoshidagi o‘quvchilarning psixologik xususiyatlarini inobatga olgan holda o‘quv jarayonini samarali tashkil etish masalalari yoritilgan. Mazkur yosh davrida o‘quvchilarning fikr yuritish, mulohaza bildirish, idrok, xotira, tafakkur, diqqat va hissiy kechinmalarining o‘ziga xos jihatlari tahlil qilingan. Shuningdek, ularning fikr va mulohazalarini aniq hamda to‘liq bayon etish ko‘nikmalarini shakllantirishda pedagog shaxsining roli va ahamiyati ochib berilgan. Maqolada o‘quvchilarni ta’lim jarayoniga faol jalb etishning psixologik-pedagogik yo‘llari ham ko‘rsatib o‘tilgan.

Tezisda bo‘lajak o‘qituvchilarning ijtimoiy kompetentligini ichki turizm vositasida rivojlantirish mexanizmlari nazariy va amaliy jihatdan asoslanadi. Tezisda ichki turizm faoliyatlarini o‘quv jarayoniga integratsiya qilish orqali kommunikativ madaniyat, jamoada ishlash, liderlik, madaniyatlararo muloqot va fuqarolik faolligini kuchaytirishning samarali modelini ishlab chiqishdir.

Ушбу мақолада отанинг оиладаги ўрни ва унинг фарзанд тарбиясидаги роли педагогик ҳамда психологик нуқтаи назардан таҳлил қилинган. Отанинг шахсий намунаси, эмоционал қўллаб-қувватлаши, интизом ва масъулият ҳиссини шакллантиришдаги иштироки бола ривожига қандай таъсир кўрсатиши ёритилган. Шунингдек, замонавий оталик маданияти, отасиз муҳитнинг бола психологиясига таъсири, отанинг тарбиявий усуллари ҳамда оталик салоҳиятини ошириш йўллари ҳақида фикрлар баён этилган.

Mazkur maqolada tibbiyot ta’limi kontekstida klinik fikrlash kompetensiyalarini shakllantirishda intellektual, motivatsion, emotsional va predmetli-amaliy sohalarning o‘zaro integratsiyalashgan ta’siri tahlil qilinadi. Kliniko-pedagogik hamkorlik, talabalarda kasbiy o‘zlikni anglash, tanqidiy fikrlash, emotsional barqarorlik, ijtimoiy-axloqiy qadriyatlar asosida qaror qabul qilish kabi muhim jihatlar klinik tafakkur kompetensiyasini rivojlantirishda hal qiluvchi omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, klinik kompetensiyalarning shakllanishida empatiya, professional mas’uliyat, refleksiv yondashuv va multidissiplinar hamkorlikning ahamiyati asoslab berilgan. Maqolada talabaning kasbiy shakllanishi jarayonida klinik fikrlashni yuksaltirishga xizmat qiluvchi psixologik-pedagogik shartlar batafsil yoritilgan.

Ushbu maqola ingliz tili ta'limi sharoitida talabalarning o'quv faoliyatini boshqarishning samarali strategiyalarini o'rganadi. U talabalarni jalb qilishning ahamiyati, turli xil pedagogik yondashuvlar va o'quv jarayonini kuchaytirishda baholashning rolini o'rganadi. Tadqiqot talabalar uchun ingliz tilini o'rganish tajribasini optimallashtirishga intilayotgan o'qituvchilar, ma'murlar va siyosatchilar uchun tushuncha berishga qaratilgan.

Maktabgacha ta'lim bolalarning hayotidagi muhim bosqichlardan biri hisoblanadi. Oʻzbekistonda davlat-xususiy sheriklik (DXSh)dagi maktabgacha taʼlim tashkilotlari bolalarning erta yoshdagi rivojlanishiga yordam beradigan asosiy tarmoqlardan biri hisoblanadi. Ushbu maqola davlat xususiy sheriklikdagi maktabgacha ta'lim tashkilotlarining ta'limiy faoliyatini muvofiqlashtirish va boshqarishning muhim jihatlarini yoritib beradi.

Ushbu maqolada surdopedagogika yo‘nalishining mazmuni, maqsadi va ahamiyati yoritilgan. Surdopedagog — eshitishida nuqsoni bo‘lgan bolalar bilan ta’lim-tarbiya ishlarini olib boruvchi, ularning reabilitatsiyasi va ijtimoiy moslashuvini ta’minlovchi mutaxassis sifatida ta’riflanadi. Shuningdek, maqolada maktabgacha surdopedagogika fanining mohiyati, eshitishda nuqsoni bo‘lgan bolalarning rivojlanish xususiyatlari, erta korreksion yordamning ahamiyati hamda surdopedagogik ta’limning asosiy vazifalari keng yoritib berilgan.

Ushbu maqolada maktabgacha yoshdagi bolalarda ijodiy tafakkurni shakllantirish jarayonining pedagogik-psixologik asoslari, ijodiy fikrlashni rivojlantirishda muhit va ta’lim jarayonining o‘rni, shuningdek, o‘yin, tasviriy faoliyat, musiqiy mashg‘ulotlar va innovatsion metodlarning samaradorligi ilmiy jihatdan tahlil etilgan.

Ushbu maqolada ingliz adabiyotida modernizm va postmodernizm yo‘nalishlarining nazariy asoslari, asosiy xususiyatlari hamda ularning adabiy taraqqiyotdagi o‘rni tahlil qilinadi. Modernizm XX asr boshlarida inson ongining murakkabligi va ichki dunyosini ifodalashga qaratilgan bo‘lsa, postmodernizm bu yondashuvni yanada chuqurlashtirib, metafiksiya, parodiya, intertekstualizm va o‘yin elementlari bilan boyitgan. Tadqiqot davomida J. Joyce, V. Woolf, T.S. Eliot, J. Fowles va S. Rushdie asarlari misolida mazkur oqimlarning badiiy-estetik yo‘nalishlari yoritiladi.

This research investigates the function of translanguaging within Uzbekistan’s rapidly transforming educational context, emphasizing its relevance to multilingual and transnational learning frameworks. Translanguaging—the seamless deployment of multiple linguistic repertoires—serves as an essential medium for connecting global and local identities, promoting inclusivity, intercultural competence, and academic engagement. Building on contemporary linguistic and pedagogical scholarship, the paper analyzes how institutional language policies, cross-border academic collaborations, and students’ multilingual practices collectively influence linguistic hierarchies and identity negotiation. Particular attention is given to the predominance of English- and Russian-medium instruction and its implications for the sociocultural valuation of indigenous languages such as Uzbek, Tajik, and Karakalpak. Through an examination of Uzbekistan’s higher education reforms, the study positions translanguaging as a dynamic pedagogical paradigm that advances communicative proficiency, cultural literacy, and social cohesion. It advocates the integration of translanguaging-oriented approaches into educational policy and practice to foster equity and cultural responsiveness in linguistically diverse environments.

Mazkur tezisda shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim konsepsiyasining nazariy asoslari hamda o‘quvchilarning mustaqil fikrlash kompetensiyasini rivojlantirishda uning ahamiyati yoritilgan. Tadqiqotda shaxsni ta’lim jarayonining markaziga qo‘yish, o‘quvchi faolligini oshirish, tanqidiy va ijodiy fikrlashni rivojlantirishga qaratilgan metodik yondashuvlar tahlil qilingan. Shuningdek, mustaqil fikrlash kompetensiyasining shakllanish bosqichlari, uni baholash mezonlari hamda interfaol metodlarning samaradorligi o‘rganilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, shaxsga yo‘naltirilgan o‘qitish texnologiyalari o‘quvchilarning intellektual faolligini, muammoni hal etish malakasini va o‘z fikrini asosli ifodalash qobiliyatini kuchaytiradi.

Ushbu maqolada sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining ta’lim jarayonidagi o‘rni, ahamiyati va istiqbollari tahlil qilingan. Raqamli transformatsiya sharoitida ta’lim tizimini modernizatsiya qilish, o‘qitish samaradorligini oshirish hamda shaxsiylashtirilgan ta’lim jarayonini tashkil etishda sun’iy intellektning roli yoritilgan. Shuningdek, maqolada SI texnologiyalarining o‘qituvchilar faoliyatiga ta’siri, baholash jarayonlarini avtomatlashtirish, talabalarga individual yondashuvni shakllantirishdagi imkoniyatlari va xorijiy tajribalar asosida ta’limda qo‘llanilish holatlari tahlil etilgan. Tadqiqot natijalari sun’iy intellekt ta’lim sifatini oshirish, ta’lim boshqaruvini takomillashtirish va innovatsion yondashuvlarni joriy etishda muhim omil ekanligini ko‘rsatadi.

Ingliz tilidagi modal fe’llar epistemik (must, might, may) va deontik (must, may, mustn’t) rejimlarda baholash mazmunini shakllantiradi. Epistemik shakllar ishonchlilik darajasini gradatsiyalab, bahoni qat’iylashtiradi, yumshatadi yoki ochiq qoldiradi. Deontik shakllar esa majburiyat, ruxsat va taqiq orqali xatti-harakatning ijtimoiy me’yorlarga muvofiqligini belgilaydi.

Zamonaviy jamiyatda yoshlarning oilaviy hayotga tayyorligi muammosi ijtimoiy, iqtisodiy va madaniy oʻzgarishlar tufayli kuchayib bormoqda. Ushbu tadqiqot Oʻzbekiston yoshlarining oila qurishga psixologik, moddiy va maʼnaviy jihatdan tayyor emasligi sabablarini aniqlashga qaratilgan.

Tezkor o‘zgarayotgan dunyo, jamiyatdagi murakkab munosabatlar va shaxsiy hayotdagi qiyinchiliklar ko‘pchilik uchun katta stress manbai hisoblanadi. Psixologik konsultatsiya shu kabi qiyinchiliklarni hal qilishda yordam beruvchi muhim professional xizmat sifatida shakllanmoqda. Psixologik konsultatsiya shaxsning hissiy va ruhiy holatini yaxshilashga qaratilgan murakkab jarayon bo‘lib, unda maxsus muammolarni hal qilishga alohida e’tibor qaratiladi. Konsultatsiya davomida nafaqat mijozning muammolariga mos yechim topish, balki bu muammolarning kelib chiqish sabablarini chuqur tahlil qilish ham zarur. Bu esa o‘z navbatida psixologdan katta tajribani talab qiladi. Psixolog o‘z faoliyati davomida turli toifadagi mijozlar bilan konsultatsiya olib borishiga to‘g‘ri keladi. Konsultatsiyaning muvaffaqiyatli kechishida psixolog mijozning psixologik holatini hisobga olishi hamda shunga muvofiq munosabatda bo‘lishi bilan ifodalanadi.  

Mazkur tezisda pedagogik ta’limotlar tarixining shakllanish bosqichlari, asosiy rivojlanish yo‘nalishlari va Sharq hamda G‘arb allomalari merosida ta’lim-tarbiya masalalarining yoritilishi ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Qadimgi Sharq mutafakkirlari – Konfutsiy, Forobiy, Beruniy, Ibn Sino, Yusuf Xos Hojiblarning ta’limiy g‘oyalari orqali insonni komil shaxs sifatida tarbiyalash konsepsiyasi shakllangan. Yevropa pedagoglari – Komenskiy, Russo, Pestalozzi, Disterveg va Dyui qarashlari esa ilmiy asoslangan didaktika, insonparvarlik va amaliy ta’lim tamoyillarini rivojlantirgan.

Mazkur maqolada Alisher Navoiyning “Farhod va Shirin” dostonidagi ilmning mohiyatiga urg‘u beriladi. Ilmning inson hayotidagi o‘rni hamda ishqi ilohiyga erishish jarayonidagi vazifalari xususida so‘z boradi. Zohiriy va botiniy ilmlarning inson ma’naviy kamolotiga ta’siri masalalariga oydinlik kiritiladi.

Ushbu maqolamda o’quvchilarda yozuv va husnixat ko’nikmalarni shakllantirish uchun samarali usullar va ko’nikmalarga to’xtalib o’taman.Bu orqali o’quvchilarda chiroyli yozishga mahorat shakllanadi.

Ushbu maqola o’rta asrlarda O’rta Osiyoga xattotlik sa’atining rivojlanishi,arab alifbosiga asoslangan yozuv turlarining takomillashuvi va isloh qilinishi masalalari tahlil etilgan.

Zamonaviy jamiyatda  yoshlarni ijtimoiylashtirish juda dolzarb masala. Buni O’zbekiston yoshlari misolida ko’rib o’tish mumkin. Shunki bugungi kunda yoshlar hayotda o'zini namoyon qilishda ko'plab qiyinchiliklarga duch kelishmoqda. Davlat tomonidan yosh avlodga e’tibor qaratilayotgan bo‘lsa-da, ba’zida bu yetarli emas. Ijtimoiylashtirish shaxsni ijtimoiy munosabatlar sohasiga ushbu munosabatlarning sub'ekti sifatida integratsiyalashuvi jarayoni sifatida kontseptsiyalanadi. Binobarin, sotsializatsiyaning maqsadi, xatti-harakatlari ijtimoiy normalar va jamoat manfaatlari bilan tartibga solinadigan ijtimoiy faol shaxsning rivojlanishi sifatida qaraladi. Shunday qilib, bu jarayon "jamiyatning mustahkamligini, saqlanishini va uning madaniyatining avlodlar o'rtasida o'tkazilishini ta'minlaydi".

This article examines how proverbs and idioms in Uzbek and English literatures function as reflections of national worldview, cultural values, and social norms. By comparing selected Uzbek expressions with their English counterparts, the study reveals both universal human concerns and distinct cultural orientations. The research draws on paremiological, linguistic and cultural-studies perspectives to show how language encapsulates worldview and tradition.

Maqolada ingliz tili darslarining kognitiv imkoniyatlari orqali talabalar tafakkurini rivojlantirish masalasi yoritilgan. Til va tafakkur o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik tahlil qilinib, pedagogik tafakkurni shakllantirishda kognitiv yondashuvning nazariy asoslari hamda metodik yo‘nalishlari ko‘rsatib o‘tilgan. Tadqiqotda «Think–Pair–Share», «Case-study», «Brainstorming» va «Concept mapping» kabi interfaol metodlar orqali talabalar tafakkurini faollashtirishning amaliy imkoniyatlari asoslab berilgan. Ingliz tili mashg‘ulotlarining kognitiv asosda tashkil etilishi natijasida talabalarda refleksiya, tahlil va ijodiy qaror qabul qilish ko‘nikmalari shakllanishi aniqlangan.

В тезисе рассматривается педагогическая целесообразность использования английских песен в процессе обучения фразеологизмам учащихся 7–9 классов общеобразовательных школ Узбекистана. Исследование основано на разработке авторской методики, находящейся в стадии формирования, предполагающей систематическое использование песенного материала для развития коммуникативной компетенции, языковой мотивации и межкультурной осведомлённости. Предлагается интеграция данного подхода в учебную программу на базе пособия Prepare (Cambridge) с выделением одного часа в неделю для целенаправленной работы с песнями и фразеологизмами.

This study explores the significance of developing communicative management competencies in future teachers, identifies common challenges, and proposes practical strategies to enhance these skills. The paper emphasizes fostering communication culture, classroom management, and a supportive socio-psychological environment in modern education.

Mazkur maqolada maktab va oila hamkorligida huquqiy tarbiyani amalga oshirish jarayonlari, ularning innovatsion shakllari hamda amaliyotdagi samarali yondashuvlar tahlil qilinadi. Huquqiy tarbiyaning zamonaviy ta’lim tizimidagi o‘rni, oila va maktabning birgalikdagi mas’uliyati, shuningdek, raqamli texnologiyalar va interaktiv metodlar asosida amalga oshirilayotgan innovatsion uslublar haqida so‘z yuritiladi. Muallif ilgari surgan qarashlar milliy ta’lim tizimi, huquqiy ong va huquqiy madaniyatni yuksaltirish bilan bog‘liq ilmiy-nazariy fikrlarga tayanadi.

Ushbu ilmiy ish ingliz va o‘zbek xalq ertaklarida ona obrazining aksiologik talqinini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tadqiqotda onalik qadriyatining milliy va umuminsoniy xususiyatlari, ularning lingvokulturologik va ma’naviy aspektlari tahlil qilinadi. O‘zbek va ingliz ertaklari misolida ona obrazining axloqiy, ijtimoiy va estetik qiymati aniqlanadi. Ishning dolzarbligi globalizatsiya jarayonida milliy qadriyatlarning saqlanishi va onalik timsolining ma’naviy ahamiyatini chuqur o‘rganish zarurati bilan belgilanadi.

Bugungi globallashuv sharoitida ta’lim tizimi oldida turgan eng muhim vazifalardan biri — talabalarda mustaqil fikrlash, tahliliy yondashuv, ijodiy izlanish va o‘z ustida ishlash ko‘nikmalarini shakllantirishdir. Chunki, XXI asrda insondan nafaqat mavjud bilimlarni egallash, balki ularni mustaqil ravishda yangilab borish, amaliyotda qo‘llash va yangi g‘oyalar ishlab chiqish talab etiladi. Shu bois oliy ta’lim tizimida mustaqil ta’limni rivojlantirish dolzarb masalaga aylangan. Mustaqil ta’lim talabaning shaxs sifatida shakllanishida, uning bilimga bo‘lgan ehtiyoji va mas’uliyat hissini oshirishda, o‘z faoliyatini rejalashtirish va natijalarini tahlil qilishda muhim omil bo‘lib xizmat qiladi. Bunday ta’lim turi orqali talaba o‘qituvchining doimiy nazoratisiz, mustaqil izlanish orqali yangi bilimlarni egallash, ularni amaliyot bilan bog‘lash, ijodiy fikr yuritish imkoniyatiga ega bo‘ladi.

Mazkur maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi argo hamda jargonlarning sotsiolingvistik xususiyatlari, ularning ijtimoiy qatlamlar, kasb egalari va yosh guruhlari orasida shakllanishi, shuningdek, tarjima jarayonida duch kelinadigan asosiy muammolar tahlil qilinadi. Tadqiqotda so‘zlashuv tili, ijtimoiy muhit, madaniy kontekst va shaxsiy identifikatsiyaning tarjima jarayoniga ta’siri ochib berilgan. Maqolada ingliz tilidagi “slang”, “jargon” va “colloquialism” tushunchalari o‘zbek tilidagi “argo”, “kasbiy jargon”, “so‘zlashuv iboralari” bilan qiyoslab o‘rganilgan. Sotsiolingvistik yondashuv orqali tarjimonning madaniyatlararo kompetensiyasi va ijtimoiy vaziyatni to‘g‘ri talqin etish qobiliyati muhim omil sifatida ko‘rsatib o‘tiladi.

Mazkur maqolada O‘zbekistonning eng yangi tarixini o‘qitishda ijtimoiylik tamoyillarining mazmun-mohiyati, ularni ta’lim jarayoniga tatbiq etishning ahamiyati hamda zamonaviy pedagogik yondashuvlar tahlil qilinadi. Shuningdek, yosh avlodni milliy g‘urur, vatanparvarlik va tarixiy xotiraga hurmat ruhida tarbiyalashda faning o‘rni va zamonaviy ta’lim texnologiyalarining roli yoritilgan.