JINOYAT PROTSESSIDА SUDGАCHA NIZOLARNI HAL QILISH MEXANIZMINI TAKOMILLASHTIRISH: NAZARIYA VA AMALIYOT

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Abstrak:

Mazkur ilmiy maqolada jinoyat protsessida sudgacha nizolarni hal qilish instituti nazariy asoslari, uning huquqiy mohiyati va amaliy ahamiyati tahlil etilgan. Xususan, jinoyat ishlarini soddalashtirilgan tartibda ko‘rib chiqish shakllari sifatida aybga iqrorlik to‘g‘risida kelishuv (plea bargaining) va yarashuv (jabrlanuvchi bilan yarashish) mexanizmlari o‘rganilgan. O‘zbekiston milliy qonunchiligida mazkur institutlarning tartibga solinish holati (JK va JPK normalari, statistika ma’lumotlari hamda so‘nggi islohotlar) ochib berilgan. Ushbu jarayonlarning afzallik va kamchiliklari muhokama qilinib, tegishli ilmiy-nazariy yondashuvlar tahlil qilingan. Muallif jinoyat-protsessual faoliyatda muqobil nizolarni hal etish usullarini keng joriy etish, aybga iqrorlik bitimi institutini takomillashtirish, shuningdek Med-Arb (mediatsiya-arbitraj) va ENE (erta neytral baholash) kabi gibrid modellar elementlarini qo‘llash yuzasidan aniq taklif va tavsiyalarni ilgari surgan.

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

##submission.citations##:

Ахмедова Ш.С. “Jinoyat ishida aybga iqrorlik bo‘yicha kelishuv institutini qo‘llash samaradorligi: milliy va xorijiy tajriba”. – Toshkent: Proacademy, 2023. – B. 120-130.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining 2004-yil 21-maydagi “Yarashuv to‘g‘risidagi ishlar bo‘yicha sud amaliyoti haqida” 6-son qarori (2024-yil 16-dekabrdagi o‘zgartirish va qo‘shimchalar bilan). – Xalq so‘zi, 2004, №5. – B. 76-78.

O‘zbekiston Respublikasi Qonuni, 2021-yil 18-fevral, O‘RQ–675-son “Jinoyat hamda Jinoyat-protsessual kodekslariga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida”. – O‘zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari to‘plami, 2021, №7. – B. 120-125.

Newman D.J. “Conviction: The Determination of Guilt or Innocence without Trial”. – Little, Brown and Co., 1966. – P. 55-60.

Makarov P. “Plea Bargaining in the United States: Historical and Statistical Overview”. – Crimea Law Review, 2013, №26(1). – P. 64-66.

Toshniyozov S. “Aybga iqrorlik to‘g‘risidagi kelishuv: tushuncha va tartib”. – Yuridik fanlar axboroti (TSUL), 2022, №2. – B. 110-116.

Oripov D. Sud-huquq islohotlari jarayonida aybga iqrorlik bitimi instituti. – Adolat gazetasi, 2021-yil 10-iyun. – B. 3.

Pansatov K. “Kelishuv institutining sud amaliyotidagi o‘rni”. – Sud tizimi axborotnomasi, 2022, №1. – B. 44-46.

Нурумов Д. “Қылмыстық процессуалдық келісім: теория және практика” (Kazakh tilida). – Алматы: 2019. – Б. 212-218.

Колесник В.В. “Сделка о признании вины в уголовном процессе: равноправие сторон и дисбаланс”. – Государство и право, 2018, №5. – С. 95-100.

Халниязов Э.М. “Yarashilganligi munosabati bilan jinoiy javobgarlikdan ozod qilishni takomillashtirish masalalari”. – Ilmiy elektron jurnal, 2026, №1. – B. 50-54.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Farmoni PF–37, 21.02.2024. “Yoshlar va biznesni qo‘llab-quvvatlash yili” Davlat dasturi (2024-yil uchun). – Lex.uz: ID–6811936, 78-band.

O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi. 1994-yil 22-sentabr. (2023-yil 1-iyulgacha bo‘lgan o‘zgarishlar bilan).

O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat-protsessual kodeksi. 1994-yil 22-sentabr. (2023-yil 1-iyulgacha bo‘lgan o‘zgarishlar bilan).

O‘zbekiston Respublikasining “Mediatsiya to‘g‘risida”gi Qonuni. 2018-yil 3-iyul, O‘RQ–482-son.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Sud-huquq sohasini yanada isloh qilish bo‘yicha 2021–2023 yillarga mo‘ljallangan Milliy dastur to‘g‘risida”gi PQ–5041-sonli qarori, 2021-yil 3-aprel.