STRUCTURE OF AFFIRMATIVE AND NEGATIVE SENTENCES IN UZBEKI AND TURKISH: COMMONALITIES AND DIFFERENCES
##plugins.themes.bootstrap3.article.sidebar##
##plugins.themes.bootstrap3.article.main##
Abstrak:
Ushbu maqolada o‘zbek va turk tillaridagi tasdiq va inkor gaplarning umumiy va farqli jihatlarini tadqiq etish maqsad qilingan. Avvalo, qiyoslanayotgan tillardagi tasdiq va inkor mazmunini ifoda etgan o‘zbek va turk tilshunosligidagi gap-so’zlarning ta’rifi va talqini masalasi o‘rganilgan. Keyin har ikki tildagi inkor gaplarni shakllantirgan qo’shimcha va birikmalar solishtirilib o‘rganilgan. Ba’zi vaziyatlarda shaklan tasdiq gaplarning inkor ma’nosini bildirgani, inkor gaplarning tasdiq ma’nosini ifodalagani qayd etilgan. Ya’ni qiyoslangan tillardagi tasdiq va inkor gaplarda matn tarkibida ba’zan semantik-formal nomuvofiqlik o‘rtaga chiqqani kuzatildi. Maqolada analiz, qiyoslash, sintez, umumlashtirish, ta’riflash, metodlari qo‘llanilgan. Tadqiqot natijasida o‘zbek va turk tillaridagi tasdiq va inkor gaplarni shakllantiruvchi grammatik qo‘shimchalar va vositalar o‘rtasidagi umumiy va farqli xususiyatlar o‘rganilgan. Shuningdek, semantik-formal jihatdan tasdiq va inkor nomuvofiqligini ta’minlagan tasdiq va inkor gaplarni hosil qilgan vositalar tavsiflangan.
##plugins.themes.bootstrap3.article.details##
##submission.howToCite##:
##submission.citations##:
A’zam, E. (2000). Pakananing oshiq ko‘ngli. Toshkent: Sharq.
Abdurahmonova, M. (2004). O‘zbek va turk tillarida otning grammatik kategoriyalari. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Özbekistan Cumhuriyeti Fenler Akademisi Dil ve Edebiyat Enstitüsü.
Ahmad, S. (1996). Ufq. Toshkent: Sharq.
Ahmedov, A. (1979). O‘zbek tilida gapning kommunikativ turlari.Toshkent: Fan.
Asqarova, M. va Abdurahmonov, G‘. (1986). Hozirgi o‘zbek adabiy tili. Toshkent: Fan.
Baskakov, A.N. (1984). Predlojenie v sovremennom tureskom yazike. Moskva: Nauka.
Baskakov, N.A. (1960). Tyurkskie yaziki. Moskva: Nauka.
Bilgin, M. (2006). Anlamdan Anlatıma Türkçemiz. Ankara: Anı Yayıncılık.
Chetin, M. (2002). O‘zbek va turk tillarida sintaktik derivatsiya. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Özbekistan Cumhuriyeti Fenler Akademisi Dil ve Edebiyat Enstitüsü.
Dizdaroğlu, H. (1976). Tümcebilgisi. Ankara: TDK, 1976.
Do‘stmuhammad, X. (2000). Bozor. Toshkent: Sharq.
Edip-Adıvar, H. (1993). Kalp ağrısı. İstanbul: Remzi.
Edip-Adıvar, H. (1995). Handan. İstanbul:Atlas.
G‘ulomov, A., va Asqarova, M. (1961). Hozirgi zamon o‘zbek tili. Sintaksis. Toshkent: O‘rta va oliy maktab.
Güntekin, R.N. (1994). Dudaktan Kalbe. İstanbul: İnkilap.
Güntekin, R.N. (1995). Yaprak Dökümü. İstanbul: İnkilap.
Güntekin, R.N. (1996). Bir Kadın Düşmanı. İstanbul: İnkilap.
Hatiboğlu, V. (1982). Türkçenin Söz Dizimi. Ankara: Ankara Üniversitesi basımevi.
Hengirmen, M. (1995). Türkçe Dilbigisi. Ankara: TDK.
Hoshimov, O‘. (1997). Nur borki, soya bor. Toshkent: Adabiyot va san’at.
Karahan, L. (1991). Türkçede Söz Dizimi. Ankara: