Центральноазиатский журнал образования и инноваций

This scientific article provides an extensive evaluation of ChatGPT, an advanced language model developed by OpenAI. With the ability to generate coherent and contextually relevant responses, ChatGPT has garnered significant attention for its potential to revolutionize human-computer interactions. However, we also shed light on the limitations and ethical concerns associated with such technology to initiate a discussion on its responsible implementation

Iqtisodiy rivojlanishning hozirgi bosqichida har bir soha kuchli raqobat sharoitida faoliyat yuritishga majbur boʻladi. Ushbu maqolada biz mehmonxona biznesida raqobat masalalariga toʻxtalib uning oshirish va ustunligini taʼminlash yoʻnalishlariga eʼtibor qaratdik. Zero ushbu soha bugungi kunda respublikamizda juda tez rivojlanayotgan hamda ilmiy oʻrganishlarni talab etadigan masalalardan biridir. Shuningdek maqolada, mehmonxona biznesining raqobatdosh ustunliklarini baholashning taniqli yondashuvlarini tahlil qilish asosida korxonalarning raqobatbardoshligini taʼminlash konsepsiyasining asosiy tamoyillari shakllantirilgan.

Ushbu maqola yer yuzidagi daslabki imperiya – Ahamoniylar podsholigi haqida. Aynan Ahamoniylar daslabki imperiyani,ya’ni tili, madaniyati va aholisi turli bo’lgan va kuch bilan nazorat qilinadigan davlatni yaratdilar. Maqola davomida bu bilan batafsil tanishib chiqamiz.

Qadimgi tosh asri uch davrga bo’linadi: ilk paleolit, o’rta paleolit va so’nggi paleolit. O’rta Osiyodagi qadimgi tosh asri manzilgohlari va ularning madaniy qatlamlaridan topilgan ashyolarga qarab hukm chiqarilsa, bu o’lkaga odamlar juda erta kelib o’rnasha boshlaganligini bilish mumkin.

Ushbu maqolada Sovet rejimi tomonidan istilo qilingan O'rta Osiyo hududida XIX - asrning boshlarida mavjud bo'lgan Turkiston ASSR, Buxoro va Xorazm respublikalarini tugatish ,  ularning o'rniga O'rta Osiyo xalqlarining milliy davlatlarini tashkil qilish niqobi ostida ,  tarixan bir yagona hududda yashab kelgan qardosh xalqlarni bir- biridan ajratib tashlash, ularning birlashib davlat tuzishlariga izn bermaslik  hamda bu hududlarda Markazning hukmronligini mustahkamlash maqsadida amalga oshirilgan 1924 -yildagi milliy hududiy chegaralanish manbalar asosida yoritilgan.

Ushbu maqolada  qadimgi sharq tarixiga oid manbalar haqida  o’rganishimizda  juda boy arxivga ega bo’lgan Sosoniylar davlatchiligi haqida so’z boradi..

This article explores the imperative of refining methodologies for the integrative teaching of English and Latin languages in higher medical education institutions. Acknowledging the challenges inherent in teaching medical terminologies in both languages, the study advocates for the incorporation of Artificial Intelligence (AI) technologies to enhance language instruction. The integration of AI technologies aims to personalize learning experiences, provide adaptive assessments, and foster immersive language learning through virtual reality applications. By delving into the intersection of language education and AI, this article envisions a future where medical students benefit from advanced language skills, contributing to a more comprehensive and globally competent healthcare workforce.

Ushbu maqolada Maktabgacha ta`limning taraqqiyoti, maktabgacha ta`lim taraqqiyotida boshqaruvning o`ziga xos xususiyatlari, maktabgacha ta`limni boshqarishni maqdsad va vazifalari bayon etilgan.

Ushbu maqolada 1946- 1970- yillarda Andijon viloyatida faoliyat olib borgan sanoatning turli tarmoqlariga oid bo’lgan sanoat korxonalarida mehnat qilgan muhandis va texnik xodimlar va ishchilarning mehnat sharoitlarini yaxshilash borasida amalga oshirilgan amaliy ishlar, ishchi va xizmatchilarning mehnat muhofazasi doirasida sog’liklarini saqlash va tiklash maqsadida ular uchun dam olish uylari, sanatoriyalar, kurortlarga berilgan yo’llanmalar, ishchi va xizmatchilar uchun ajratilgan moddiy yordam turlari va ishchi va xizmatchilarning farzandlari uchun tashkil etilgan bolalar bog’chalari,dam olish lagerlari haqida ma’lumotlar keltirilgan.Bundan tashqari ushbu maqolada Andijon viloyatidagi sanoat korxonalarida mehnat qilayotgan mehnatkashlarning turmush tarzi va mehnat sharoitlarini yahshilash va mehnat muhofazasini amalga oshirish uchun mas’ul bo’lgan tashkilotlarning faoliyati haqida ayrim ma’lumotlar berib o’tilgan.

Ushbu maqolada oziq-ovqat kimyosini o‘qitishda innovatsion  usullaridan foydalanishni ko‘rib chiqadi. Eng yangi texnologiyalardan foydalanishning afzalliklari va foydalari, shuningdek, ularning ta‘lim sifatini yaxshilashga ta‘siri muhokama qilinadi. Shuningdek, interfaol usullarning roli va ularning talabalar tomonidan materialni o‘zlashtirishga ta‘siri ham ko‘rib chiqiladi. Mazkur maqola asosan oziq-ovqat kimyosi bo‘yicha o‘qitish jarayonida innovatsion yondashuvlarni muvaffaqiyatli qo‘llashning amaliy misollarini aniqlashga qaratilgan

Номенклатурасининг экстенцияси кўра, луғатлар икки гуруҳга бўлинади: экстенсив ва рестриктив луғатлар. Экстенсив луғатлар бир тилдаги ҳамма бирликларни қамраб олади, шу жумладан, эскирган ёки диалектал сўзларни, ёки тилнинг ҳар хил регистрларини (soutenu, courant, familier, populaire); луғатларнинг бу типи одатда универсал луғат, деб аталади.

Bul maqalada tálim processinde multimedia texnologiyalarınan paydalanıw zárúrligi hám áhimiyeti haqqında sóz etiledi.

Ushbu maqolani yozishdan maqsad   O’zbekisro – Xitoy o’rtasidagi munosabatlarni ochiq tahlil qilishdir. Oʻzbekiston hududi Buyuk ipak yoʻlining chorrahasi boʻlganligi tufayli ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlar bir necha ming yillik tarixga ega. Ammo birinchi Xitoy elchisi Chjan Syanning qad. Fargʻona (Davan, Dayyuan) davlatiga kelishi mil. av. 128-yilda yuz bergan. Ushbu voqeani ikki davlat oʻrtasidagi diplomatik aloqaning boshlanishi deb hisoblash mumkin. Aslida 1991-yil XXR Oʻzbekiston mustaqilligini tan olgan edi.

Oʻzbekiston bilan Hindiston oʻrtasidagi munosabatlar bir necha ming yillik tarixga ega. 1991-yil Oʻzbekiston Respublikasi mustaqillikka erishgach, Hindiston Oʻzbekiston mustaqilligini tan olib, 1992- yil diplomatiya munosabatlari oʻrnatdi va ikki mamlakat oʻrtasida teng huquqli aloqalar yoʻlga qoʻyildi. Oʻzbekiston Respublikasi bilan Hindiston oʻrtasida munosabatlarning huquqiy asosini turli sohalardagi ikki tomonlama hamkorlikni tartibga solib turuvchi davlat, hukumat va muassasalararo hujjatlar tashkil etadi

Ushbu maqolada Qadimgi Xitoyning miloddan avvalgi va milodiy ilk asrlarda  mavjud boʻlgan dini va madaniyati haqida manbalar asosida obyektiv va subyektiv yoritishga qaratilgan. Qadimgi davrdan to hozirgi kungacha Xitoy sivilizatsiya oʻchoqlaridan biri boʻlib xizmat qilganligi toʻgʻrisida maʼlumotlar mavjud. Ushbu maqolani yozishdan maqsad bugungi kunda ommaviy madaniyat taʼsir koʻrsatish xavfi mavjud boʻlgan bir davrda har bir millatning va davlatning ayniqsa qadimiy ilk sivilizatsion maskanlardan biri boʻlgan Xitoy oʻlkasi madaniyati va dinini har tomonlama tadqiq etishga asoslangan.

Atoqli o'zbek yozuvchisi. O'zining haqparvar, siyosatga, badiiylikka boy asarlari bilan ko'plab muxlislarini yaratgan adib Odil Yoqubovning deyarli barcha asarlarida oddiy xalq va yuqori lavozim egalari, adolat va adolatsizlik, sadqat va xiyonat kabi bir biriga zid keluvchi tomonlarning oxir-oqibat haqiqat yo'liga kelib bog'lanishi asosiy mavzu bo'lib kuylanaveradi. Istedodli yozuvchi asarni yozish davomida, kitobxonga yanada aniqroq, yanada tasavvurlariga jonlilik baxsh etish, voqealar rivojini kuchli his-hayajon bilan, sabrsizlik bilan o'qib kuzatib borishi uchun ajoyib usullardan foydalanadi. Jumladan uning "Oq qushlar oppoq qushlar" asari ham yuqorida aytib o'tilgan sifatlarga boyligi va ayniqsa unda keng foydalanilgan badiiy bo'yoqlar, omonim, sinonimlar va badiiy asarlarga xos jilolanuvchi so'zlar, ijodiy rang-tasvir, ma'no ko'chishining ajoyib turlari, metafora, metanomiya, snekdoxa, vazifadoshlik, maqol va matallar keng o'rin olgan. Bu esa asar mazmuniga o'zgacha ijobiy ta'sir o'tkazib, fikr- mulohazalarni, aynan ochib berilmoqchi bo'lgan maqsadni yanada oydinlashtiradi, kitobxon xulosasini teranlashtiradi.

Ushbu maqolada Gray kodi ning axborot texnologiyalari va raqamli tizimlardagi ahamiyati hamda uning qo'llanilishi ko'rib chiqilgan. Maqolada Gray kodi nima ekanligi, uning afzalliklari, raqamli signallarni qayta ishlashdagi va xatolarni aniqlashdagi roli hamda C# dasturlash tilida Gray kodini qo'llash bo'yicha amaliy masalalar hal etilgan. Shuningdek, Gray kodini dasturlashda qanday qo'llash mumkinligi, uning binomial kodlarga nisbatan afzalliklari va kamchiliklari  muhokama qilingan

In this article, the methodology of teaching Russian as a foreign language in non-philology higher education was considered. A comprehensive review of scientific and methodological literature was given. In order to generalize the accumulated theoretical and practical experience and apply it to the optimization of the educational process: issues of general teaching methodology, study of the text and its typology, study of reading, study of oral scientific discourse, new computer technologies were founded.

In this article, the model of formation of speech skills of teachers was considered. Forming the spiritual culture of modern teachers at school, becoming a highly qualified teacher, skilled pedagogue and effective scientist is one of the most important pedagogical problems.

folklore seems to be one of the most effective phenomena of modern culture, experiencing certain moments of crisis in its existence due to cultural deviations. The author understands the transformation of folklore as a process and the result of purposeful actions to rethink its significance in modern conditions.

This article examines modern problems of teaching the Russian language and the use of a creative and innovative approach by Russian language teachers when teaching students at non-linguistic universities, as well as the use of texts, debates, and discussions in the development of spoken language among students, taking into account their levels of language knowledge.

The article reveals the essence and possibilities of developing communicative competence among future primary school teachers through the organization of pedagogical training in the process of teaching the Russian language at a university.

This article describes the role of mobile applications in teaching the Russian language in non-phological universities. The author provides examples and analyzes them, giving their pros and cons.

In today's digital age, interactive marketing and e-commerce have become indispensable tools for enterprises aiming to thrive in the competitive market. This article explores various strategies to develop and enhance interactive marketing and e-commerce initiatives within organizations. By examining the current literature, analyzing key factors, and offering recommendations, this article provides valuable insights for enterprises looking to bolster their online presence and engage with customers effectively.

This article is devoted to the issues of a new approach to psychological issues in the science of Uzbek literature . The theoretical issues of the topic are covered in the article . It reflects the specific characteristics of psychological issues, as well as theoretical and scientific views on the subject . In the article, it is justified that a new approach to psychological issues in the science of literature is highly effective for a student in studying a work of art. It was determined that it is possible to develop students' knowledge and creativity through it .

In this article, Abdulla Qahhor's skill in using artistic details and the idealization of images, the correct use of words in the wider coverage of the details of events are studied.

Кекса ва қари  ёш - инсон ҳаётининг муҳим даврларидан бири бўлиб, бу даврда организмда морфологик ва функционал ўзгаришлар рўй беради. Хусусан ёш ўтиши билан жисмоний фаолликнинг камайиши одамларда ортиқча тана вазнининг пайдо бўлишига сабаб бўлади. Тана вазнинг ортиши организмда ёғ тўқимасининг йиғилиши ҳисобига вужудга келади. Ёғлар  асосан қорин ва бел соҳаларида йиғилиши сабабли одамларда абдоминал семизлик юзага келади. Абдоминал семизликнинг мавжудлиги прогностик жиҳатдан ёмон бўлиб, ҳаёт учун хавф солувчи оғир касалликларга олиб келади.

B этой статье рассматриваются три части  медицинскихтерминов: префиксы, основы и суффиксы, которые играют важную роль в изучении медицинских терминов  

ushbu maqolada iroda umumiy ma’noli leksemalarning semantik xususiyatlari, ularning sinonimik qatori o‘rganildi. “Ma’naviyat” leksik-semantik kategoriyasining “iroda” umumiy semali birliklari vositasida o‘quvchilarda shaxs ma’naviy sifatlarining rivojlanishini va takomillashtirishni amalga oshiradi.

IT soxasida axborot texnologiyalarni ultratovush bilan bog’liqlik tomoni shundaki inson o’zining organizmida kasaliklarni bilish uning kanday shakilda borishini va uning oldini olishi orqali uning davolashini yordam beradi. Xozirgi kunda IT soxasi rivojlanishi bilan ultra tovushning yanayam qulayligini amalga oshirib kelmoqda xozirgi kunda kelib IT soxasiga yani inson tanasidagi kassaliklarini ko’rib uni xulosasini chiqarish uchun yangi texnologiyalar ishlab kelinmoqda Ushu asosida ultratovush yordamida insonlarnig organizimini kasalliklarini oldini olib kelinmoqda ya’ni o’simta kasalliklarning rivojlanishini yoki oshqozon osti kasalliklarini oldini olish natijasida ultratovush natijalarini oldini olib kelinmoqda.

Big Data has revolutionized the field of informatics, offering unprecedented opportunities for insights and innovation. Characterized by its volume, variety, velocity, and veracity, Big Data facilitates deep analytical capabilities, impacting sectors like healthcare, business, and government. This article explores Big Data's role in modern informatics, focusing on its applications, challenges, and future prospects. It highlights how Big Data analytics has become integral in decision-making processes, predictive modeling, and improving operational efficiencies.

Ta’lim moslashtirilgan ta’lim muhiti tomon paradigma o‘zgarishini boshdan kechirar ekan, ushbu ilmiy maqola bolalarni dinamik ta’lim jarayonlariga tayyorlash uchun mo‘ljallangan monitoring va nazorat dasturining amalga oshirilishi va samaradorligini o‘rganadi. Kognitiv rivojlanish, texnologiya takomillashtirilgan ta’lim va individual farqlarning o‘rnatilgan nazariyalariga tayangan holda, bizning tadqiqotimiz moslashtirilgan ta’lim tajribasini yaratish uchun shaxsiylashtirilgan ta’lim strategiyalari va real vaqt monitoringining integratsiyasini o‘rganadi. Ushbu tadqiqot inklyuziv va moslashuvchan ta’lim muhitini yaratishga intilayotgan o‘qituvchilar, tadqiqotchilar va siyosatchilar uchun tushunchalar berib, ta’lim innovatsiyasi bo‘yicha davom etayotgan nutqlarga hissa qo‘shadi.

Лечение зубочелюстных аномалий у взрослых является одной из актуальных проблем ортопедической стоматологии. Клиническая картина аномалий прикуса у них осложнена потерей зубов, деформацией зубных рядов и челюстей, функциональной перегрузкой периодонта, вызванной нарушением окклюзии. У взрослых снижается реактивность организма, уменьшается пластичность тканей челюстей, сроки ортодонтического лечения в сформированном прикусе длительные, не всегда достигается ожидаемый эффект. Пациенты продолжительное время находятся под наблюдением специалистов, результаты ортодонтического лечения менее устойчивы, наблюдается большая склонность к рецидивам. Частые неудачи заставляют врачей ограничиваться протетическими мероприятиями.

This article based on the study of the grazed concepts of Bioethics and proves the relationship of Bioethics in dental practice. In addition  indicating the position of deontology in orthopedic dentistry. Orthopedist difficulties in the adaptation period of patients to dentures imposed by dentist mentioned. Based on this, the deontological relationship between the orthopedic dentist and the patient explained.

По мере развития мировых технологий развивается и стоматологическая технология. Уже практически повсеместно вводятся новые возможности диагностики и формирования "слепков зубов", которые значительно сокращает время, необходимое для протезирования и свести с ним и качество протезирования. Я имею ввиду интраоральные сканеры или, их еще называют, 3D-сканеры.

В данной статье освещается мастерство использования слов в повестях Александра Куприна.

This article provides information on the results of assessment of the morphological features of 3-month rats and morphological features due to a severe head of brain. Morphological analysis of rats of rats was conducted in the 1st, 3rd, 7th, 14th, 21st and 28th day after the brain injury.

This article provides information on the results of assessment of the morphological features of 3-month rats and morphological features due to a severe head of brain. Morphological analysis of rats of rats was conducted in the 1st, 3st and 7rd day after the brain injury.

Ushbu maqolada  bolalar adabiyotining sevimli adibi Xudoyberdi To‘xtaboyevning adabiy ertaklarida ifodalangan xalqchillik, milliylik masalasiga e’tibor qaratilgan hamda adib adabiy ertaklarining milliy tarbiya tizimida tutgan o‘rni ochib berilgan.