Ушбу мақолада замонавий жамиятда моддий манфаат ва маънавий қадриятлар ўртасидаги зиддият ижтимоий-фалсафий нуқтаи назардан таҳлил қилинган. Бозор иқтисодиёти, глобаллашув ва истеъмол маданияти шароитида моддий манфаатларнинг устуворлашуви инсон маънавий онги ва ахлоқий қадриятлар тизимига салбий таъсир кўрсатаётгани очиб берилган. Мақолада моддий манфаат ва маънавий қадрият тушунчаларининг моҳияти, улар ўртасидаги зиддиятнинг сабаблари ҳамда ижтимоий-ахлоқий оқибатлари атрофлича ёритилган. Шунингдек, жамият тараққиётида моддий ва маънавий омиллар ўртасидаги мувозанатни таъминлашнинг ижтимоий-фалсафий механизмлари асосланган.

Ёшлар хавфсизлигига таҳдид солиб турган омиллар сарасида маънавий таҳдидлар алоҳида ўрин тутади. Унинг моҳиятини аниқлашдан аввал фалсафа назариясининг барча учун маълум бўлган назарий хулосасига мурожаат этиб ўтиш лозим. Маълумки, маънавият ҳақида гап кетганда, энг аввало, “жа-миятнинг маънавий соҳаси” ва “инсон маънавий қиёфаси” тушунчаларини бир-биридан ажратмоқ лозим. Жамиятнинг маънавий соҳаси инсон ақл-заковати билан яратилган сиёсий, ҳуқуқий, ахлоқий, диний, фалсафий, илмий, эстетик, иқтисодий, экологик ва бошқа қарашлар, билимлар, ғоялар, тасаввурлар, кайфиятлар ва ҳоказолар йиғиндисини қамраб олади.

The peculiarity of the laws developed in the United States on determining the amount of moral damages and the system created on this issue. Studying US legislation and practice, implementing this practice into the legislation of our country can be a solution to the problems of determining the amount of moral damage compensation.

Мазкур мақолада Ўзбекистон жамиятининг маънавий янгиланишида ҳуқуқий онг роли, жамият маънавий ҳаётидаги ислоҳотлар, ҳуқуқий онгдаги ўзгаришлар масалалари тадқиқ этилган.

Мaзкур мақолада бугунги кунда жамиятга ҳавф солаётган ахборот ҳавфсизлиги, унинг ёшлар онгига салбий таъсири, ахборот ҳавсизлигини таъмилашда давлат идораларининг роли ҳамда ахборот ҳавсизлигини таъминлашнинг маънавий омиллари ҳақида сўз юритилган.

This article presents a philosophical and spiritual analysis of the concept of the perfect human being in the teachings of Mawlana Jalal al-Din Rumi, a prominent representative of Islamic Sufism and world spiritual thought. Based on a textual analysis of Rumi’s works, the study explores key issues such as human intellect and spirituality, the relationship between soul and body, the disciplining of the nafs, the unity of knowledge and action, and the role of hope and faith in the process of spiritual self-perfection. The research demonstrates that, in Rumi’s Sufi doctrine, self-knowledge constitutes a fundamental path to the knowledge of God, while the ultimate goal of human spiritual development remains universal. The article also highlights the contemporary relevance of Rumi’s ideas within the framework of spiritual, moral, and scientific development in New Uzbekistan and the concept of the Third Renaissance.

This article presents a content and methodological analysis of the Quranic verses that call for reflection in Ibn Jarir at-Tabari’s famous commentary “Jom’ul-Bayan”. The article analyzes the spiritual and intellectual message of these verses, their impact on the human heart and mind. It also examines the significance of these verses in the context of modern spiritual problems and their place in practice. Interpretive and methodological approaches are compared based on classical and modern sources.

Мазкур мақолада тарихий ҳақиқат тушунчаси, унинг структуравий тизими, функциялари, уни англаш билан боғлиқ тарихий-фалсафий қарашлар, тараққиётнинг янги босқичида тарихий ҳақиқатнинг тарбиявий функциясининг долзарблиги, шунингдек, тарихий ҳақиқатнинг жамият маънавий ҳаётидаги аҳамияти ҳақида сўз юритилган.

Мақола бугунги глобаллашув жараёнига хос  бўлиб, унда Ёшларни маънавий баркамоллик руҳида тарбиялашнинг педагогик асослари    ва унинг мазмун моҳияти  ўрганилган. Мақолада ёшлар ўртасида Ватанга муҳаббат ва садоқат, инсонпарварлик фазилатларини тарбиялашда миллий урф-одат, анъана ва қадриятларнинг    ўрни   батафсил ёритилган.

Ушбу мaқoлaдa мулкдорлар қатламида қолаверса ёшларда ватанга дахлдорлик ватанпарварлик туйғуларини шаклланиши, жамиятда маънавий етукликнинг ривожланиши ва бу ривожланишда мулкдорларнинг қатламининг роли тўғрисидаги фикр вa мулoҳaзaлaр умумлaштиришгa ҳaрaкaт қилинди.

Мақолада жамиятнинг маънавий янгиланиш жараёнида миллий рақс санъатининг амалиётдаги мезонларини шакллантирилишида маънавий мерос намуналари илмий ахамияти очиб берилган. Миллий рақс бой маданиятимизнинг ажралмас қисми бўлиб, инсоннинг дунёни хис қилиш жараёнида ўзига хослигини акс эттирган санъат турлари асосини ташкил этганлиги таъкидланган.

Мазкур мақолада судга қадар иш юритиш босқичида жиноятдан жабрланган шахсларнинг ҳуқуқ ва қонуний манфаатларини процессуал ҳимоя қилиш, уларга етказилган моддий, маънавий ва жисмоний зарарни аниқлаш ҳамда қоплашнинг амалдаги ҳолати комплекс таҳлил қилинган. Жиноят-процессуал ва фуқаролик қонунчилиги ўртасидаги айрим номутаносибликлар, терминологик ноаниқликлар, маънавий зарар миқдорини белгилашда ягона мезонларнинг мавжуд эмаслиги ҳамда судгача босқичда ихтиёрий қоплаш механизмларининг етарли даражада тартибга солинмаганлиги очиб берилган. Шунингдек, жабрланувчи ҳуқуқларини самарали таъминлашга қаратилган қонунчиликни такомиллаштириш бўйича илмий асосланган таклиф ва тавсиялар илгари сурилган.

Ушбу маколада шахс ахлокий ва маънавий камолотида шарк мутафаккирлари меросининг ахамияти хамда ўсиб келаётган ёш авлодни жисмоний , маьнавий , ахлокий тарбиялаш жихатлари ёритилди .

Ушбу мақолада бугунги кунда мамлакатимизда баркамол авлоднинг ривожланишининг устувор еканлиги,юртимизда ёш авлоднинг жисмоний ва маънавий етук бўлиб улғайиши, жумладан, уларнинг бўш вақтини мазмунли ташкил қилиш хақида фикрлар   ёритилган.

Мақолада муаллиф томонидан оиладаги зўравонликка оид жиноятларнинг криминологик тавсифига оид айрим мулоҳазалар баён қилинган. Шунингдек, муаллифнинг қайд этишича мамлакатимизда оиладаги зўравонлик билан боғлиқ жиноятчиликка таъсир қилувчи кўплаб ижтимоий-иқтисодий салбий омиллар мавжуд. Бундай салбий омиллар қуйидаги муаммоларни ўз ичига олади: оиладаги носоғлом муҳит, тарбиянинг заифлиги, ўз ҳуқуқларини билмаслиги, ўз оиласининг обрўсини сақлаш мақсадида ҳуқуқлари поймол бўлишига жим қараб туриш, ижтимоий жиҳатдан хавфли аҳволда бўлган
оилаларни ўз вақтида аниқланмаслиги, уларга ижтимоий, ҳуқуқий ва маънавий жиҳатдан ёрдам кўрсатилмаслиги ва бошқаларда кўринади.

Мазкур мақолада Мухаммад аз- Замахшарийнинг "Атвок-уз-заҳаб " асарида   – ёш авлодни  таълим тарбия ва маънавий шакллантириш масалалари тадқиқ қилинган. Шунингдек, Мухаммад аз- Замахшарийнинг "Атвок-уз-заҳаб " асарида ёш авлодни ёшликдан тарбия қилиш зарурлиги, бунинг учун тарбияда, ота-оналарнинг, мурабийларнинг ибрати муҳим эканлигини, уларнинг ўз фарзандларини илмли, ақлли қилиб тарбиялашлари мухимлиги ёритилган.

“Маълумки, қадимий маданият ва цивилизациялар чорраҳаси бўлган юртимиз заминидан ўрта асрларда минглаб олиму уламолар, буюк мутафаккир ва шоирлар, азиз-авлиёлар етишиб чиққан. Уларнинг аниқ фанлар ва диний илмлар соҳасида қолдирган бебаҳо мероси бутун инсониятнинг маънавий мулки ҳисобланади”[1]. Ана шундай буюк маънавий мерос қолдирган ватандошларимиздан бири Ҳофизиддин Абул Баракот Насафий(в.1310)дир.

Ушбу мақолада рақс санъати инсоннинг маънавий ва руҳий оламини ёритишга қаратилган, у томошабинларга кучли ғоявий-эмоционал таъсир кўрсатиши келтириб ўтилган. Мақолада халқ рақс санъатининг кўпгина турлари, айниқса, мусиқа билан узвий боғлиқлиги, шунингдек, халқ маросимлари ва байрамларининг таркибий қисми бўлиб келганлиги келтириб ўтилган. Қадимги рақс санъати қачон ва қаерда пайдо бўлганлиги ушбу мақолада баён қилинган.

Ушбу мақолада босқинчилик ва талончилик жиноятларининг сабаблари ҳамда уларнинг содир этилишига имкон берган шарт-шароитлар таҳлил қилинади. Мақолада ушбу турдаги жиноятларнинг ижтимоий-иқтисодий ва маънавий омиллари, шунингдек, уларнинг содир этилишини осонлаштирувчи шарт-шароитлар ўрганилади. Босқинчилик ва талончиликнинг тарқалиш сабаблари ва уларни камайтириш учун амалга оширилиши керак бўлган чора-тадбирлар ҳақида фикр юритилади. Тадқиқот натижалари жиноятчиликни камайтириш ва жамоат хавфсизлигини таъминлаш йўлида амалиётда қўллаш учун муҳим аҳамиятга эга. Мақола ҳуқуқшунослар, ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари ва ижтимоий-иқтисодий муаммолар билан шуғулланувчи мутахассислар учун манфаатли бўлади.

Мустақил давлатимиз таянчи бўлган жамият аъзоларини, яъни ёш авлодни тарбиялаш бугунги жамият олдида турган энг муҳим вазифадир. Ҳеч бир чуқур билим инсоний ахлоқий қадриятларнинг ўрнини боса олмаслигини ҳаётнинг ўзи исботлаб турибди. Болалар ва ёшлар тарбиясининг келажаги уларни ахлоқий ва маънавий ҳақиқий инсонлар етиб шакллантиришдан иборат. Шундагина у комил инсонга айланади.

Мақолада Ўзбекистонда ижтимоий-иқтисодий жараёнларни жадал ривожланиши  оптимал йўлларини излаш, балки моддий ва маънавий қадриятларни асраш ва келажак авлодга етказиш каби масалаларни ишлаб чиқиш, миллий ва диний қадриятларни мазмун-моҳияти ўрганиш мақолада кенг таҳлил этилган.

The philosophical ideas of Ibn Sina continue to significantly influence the development of modern youth, offering guidance in balancing rational knowledge, spiritual values, and ethics. His teachings, synthesizing philosophy, science, and religion, inspire the formation of critical thinking, moral principles, and self-improvement. In the contemporary world, Ibn Sina's works remain relevant for advancements in science, medicine, psychology, and pedagogy, providing an interdisciplinary approach to addressing modern challenges.

Ушбу мақолада умумтаълим мактабларида маънавий баркамол шахсни
шакллантириш механизмларида ўқитувчи психологиясининг роли ва жамиятда
ўқитувчининг тутган ўрни ва вазифалари масалалари кўрилган.

Мақола бугунги глобаллашув жараёнига хос  бўлиб унда Ёшларни маънавий баркамоллик руҳида тарбиялаш тараққиёт-асоси ва унинг мазмун моҳияти батафсил ёритилган.

Мазкур мақолада ўқувчиларда китобхонлик маданиятини ривожлантиришда нейропедагогик технологиялардан фойдаланишнинг аҳамияти ва самарадорлиги таҳлил қилинади. Китобхонлик маданияти, инсоннинг билимга ва маънавий ривожланишга бўлган интилиши сифатида қаралиб, бу жараёнда нейропедагогик технологияларнинг қўлланилиши таълимда индивидуал ёндашув, хотира ва диққатни ошириш каби омилларга асослангани таъкидланади. Мақолада нейропедагогик ёндашувлар ёрдамида китобхонлик маданиятини ривожлантириш учун визуал ва аудио ёрдамчи воситалар, интерактив муҳокамалар, аудио китоблар, ва танқидий фикрлаш каби усуллар тавсия этилган. Натижада, китобхонлик маданияти ўқувчиларнинг интеллектуал ва маънавий ривожланишига ижобий таъсир кўрсатади.